بررسی مقاله «ارث» در دایرة‌المعارف قرآن لیدن

Abstract

یکی از مهم‌ترین مسائل فقهی و حقوقی در شریعت مقدس اسلام موضوع ارث است که معمولاً در فقه اسلامی مورد بحث قرار می‌گیرد و سهم الارث زن و مرد و فرزندان و دیگر خویشان مشخص می‌شود. این موضوع به دلیل طرح آن در آیات متعدد قرآن کریم از سوی قرآن‌‌پژوهان نیز مورد عنایت قرار گرفته است و تحقیقات زیادی نسبت به آن صورت گرفته است. یکی از این پژوهش‌ها مقاله «ارث» دایرة‌المعارف لیدن از آقای دیوید پاوئرز است که بحث نسبتاً‌ کاملی ارائه نموده و به دیدگاه‌های مختلف مذاهب اسلامی اشاره کرده است. لیکن برخی مواضع این نوشته جای تکمیل، توضیح و نقد وجود دارد که ناقد آنها را مورد کنکاش قرار داده است. توجه به نقاط ضعف مقاله روشن می‌کند که برخی برداشت‌های تفسیری نویسنده از آیات، مناسب نبوده است و برخی اظهار نظرهای او براساس مبانی اهل سنت بوده و دیدگاه فقهای شیعه را مورد توجه قرار نداده است و نیز اینکه نسبت عول از سوی وی به امام علی7 صحیح نیست و اقتباس قانون ارث اسلام از یهود یا روم مردود است.