تحلیل ساختاری مؤلفه‏ های مؤثر بر توسعه‏ ی پایدار تعاونی‏های تولید کشاورزی در مناطق روستایی شهرستان نقده

Abstract

تعاونی‏های کشاورزی اهرمی مناسب برای توسعه‏ی اقتصادی، اجتماعی و ابزاری برای گردآوری نیروها و منابع توسعه به شمار می‏آیند. هدف اصلی این مطالعه تدوین یک مدل ساختاری به منظور تحلیل اثرات عوامل اجتماعی، اقتصادی، زیست‏محیطی و نهادی بر توسعه‏ی پایدار تعاونی‏های تولید کشاورزی شهرستان نقده می‏باشد. برای دستیابی به این هدف یک مدل ساختاری با پنج متغیر نهفته و 22 شاخص آشکار تدوین شد. ابزار جمع‏آوری داده‏ها پرسشنامه و جامعه‏ی آماری نیز شامل اعضای تعاونی‏های تولید کشاورزی شهرستان نقده به تعداد 778 نفر بود. حجم نمونه با استفاده از جدول کرجسی و مورگان (1970) به روش نمونه‏گیری تصادفی با انتساب متناسب 260 نفر انتخاب شد. برای تعیین روایی ظاهری و محتوایی پرسشنامه‏ها از پانل متخصصان گروه ترویج و آموزش کشاورزی دانشگاه تربیت مدرس استفاده شد. همچنین به منظور سنجش پایایی ابزار تحقیق از آزمون آلفای کرونباخ استفاده شد که مقدار آن برای قسمت‏های مختلف پرسشنامه بین 78/0 تا 81/0 محاسبه شد. به منظور بررسی و برازش متغیرهای نهفته و آزمون فرضیه‏های پژوهش از روش مدل‏سازی معادلات ساختاری با نرم‏افزار LISREL8.80 استفاده شد. نتایج تحلیل عاملی تأییدی، پایایی و برازش متغیرهای نهفته‏ی پژوهش را تأیید کردند. مدل‏سازی معادلات ساختاری نیز نشان داد که مؤلفه‏های اجتماعی (84/0= , γ24/2=t)، اقتصادی (36/0= , γ04/3=t)، زیست‏محیطی (52/0= , γ14/3=t) و نهادی (35/0= , γ96/2=t) تبیین‏کننده‏ی 63 درصد از تغییرات پراکنش توسعه‏ی پایدار تعاونی‏های تولید کشاورزی بودند و شاخص‏های برازش مدل در وضعیت خوبی قرار داشتند.