ارزیابی ژئومورفیک فعالیت‌های تکتونیکی در حوضه زهکشی سعید‌‌آبادچای

Abstract

در مقاله حاضر، تحول کواترنری فعالیت‌های تکتونیکی حوضه آبریز سعید‌آباد‌چای با رویکرد تحلیل شاخص‌های ژئومورفیک مورد ارزیابی قرار می‌گیرد. حوضه آبریز سعید‌آباد‌چای در دامنه شمالی کوه سهند قرار دارد. عبور گسل شمال تبریز از این حوضه و ایجاد تغییراتی در مورفولوژی جبهه کوهستانی دامنه شمالی سهند و دامنه جنوب‌غربی کوه تک‌آلتی، زمینه مناسبی برای ارزیابی فعالیت‌های تکتونیکی این حوضه فراهم ساخته است. بنابراین، برای دستیابی به این هدف از شاخص‌های ژئومورفیک شامل نسبت پهنای کف دره به ارتفاع آن (Vf)، نسبت شکل حوضه (Bs)، عامل تقارن توپوگرافی (T)، شاخص سینوسی جبهه کوهستان (Smf)، گرادیان طولی رودخانه (SL)، عامل عدم تقارن حوضه (AF)، و شاخص درصد جبهه‌های کوهستانی ممتد (Eu)، نقشه‌های توپوگرافی، مدل رقومی ارتفاع (DEM)، تصاویر ماهواره‌ای و نرم‌افزارهای Autocad map, Arc/view استفاده شد. نتایج این پژوهش که با شاخص Iat برآورد شده‌اند نشان می‌دهند که در این منطقه، زیرحوضة سعید‌آبادچای دارای فعالیت تکتونیکی متوسط (2=Iat) است و در زیرحوضة کندول‌چای با 43/1=Iat فعالیت‌های تکتونیکی زیاد است. ارزیابی نسبی فعالیت‌های تکتونیکی به‌وسیله شاخص Iat برای کل حوضه، نشان از آن دارد که در زمان حاضر این منطقه فعالیت‌های تکتونیکی فراوانی را در خود جای داده است.