بررسی ویژگی‌های واکه‌های زبان فارسی در حالت‌های واضح و وُکودشده و مقایسۀ مقدماتی آن با واکه‌های زبان انگلیسی

Abstract

<span lang="FA" dir="RTL">درک واکه‌ها به واسطۀ انتقال اطلاعات طیفی و زمانی صورت می‌گیرد. وجود اطلاعات طیفی برای درک واکه‌ها حائز اهمیت است، اما با تضعیف آن در سیگنال‌های ساختگی (مانند گفتار وُکودشده)، وجود اطلاعات زمانی در پوش، هنوز می‌تواند سیگنال‌ را قابل فهم گرداند. هدف این مطالعه تعیین ویژگی‌های آکوستیکی واکه‌های واضح و وُکود شده در گویشوران فارسی‌زبان و مقایسۀ مقدماتی آن با واکه‌های گویشور انگلیسی‌زبان، برای نخستین بار بود. ده گویشور فارسی</span><span lang="FA">‎<span dir="RTL">زبان (5 زن و 5 مرد) و یک گویشور مرد انگلیسی‌زبان، واکه‌های سادۀ زبان خود را سه بار تولید کردند. سپس واکه‌ها با استفاده از نرم‌افزار متلب (</span></span><span>MATLAB</span><span lang="FA" dir="RTL">) وُکود شدند. شکل موج، طیف‌نگاشت و نمودار</span><span> LPC </span><span lang="FA" dir="RTL">واکه‌های واضح و وُکودشده، توسط نرم‌افزار</span><span>Praat</span><span dir="RTL"> <span lang="FA">اندازه‌گیری و سپس مقایسه و تحلیل شد. براساس نتایج این تحقیق، در گویشوران فارسی‌زبان </span></span><span>F0</span><span dir="RTL"> <span lang="FA">و </span></span><span>F1</span><span lang="FA" dir="RTL"> فضای واکه‌ای و دیرشِ واکه‌های واضح در زنان بیشتر از مردان بود،</span><span>F2 </span><span dir="RTL"> <span lang="FA">و</span></span><span> F3 </span><span lang="FA" dir="RTL">تفاوتی نداشت، ولی شدت کمتر بود. همین‌طور، فرکانس سازه‌های اول تا سومِ فارسی با انگلیسی تفاوت داشت. فضای واکه‌ای فارسی از انگلیسی بزرگتر بود. دیرش واکه‌های انگلیسی از فارسی بیشتر، اما شدت آنها کمتر بود. در واکه‌های وُکودشدۀ هردو زبان، </span><span>F0</span><span dir="RTL"> <span lang="FA">و فرکانس سازه‌ها قابل شناسایی نبوده است و نمودار</span></span><span> LPC </span><span lang="FA" dir="RTL">آنها برخلاف واکه‌های واضح، قله‌های گردشده با دامنه‌های کمتر داشتند. دیرش واکه‌های وُکودشده با واضح تفاوتی نداشت، اما شدت آنها در فارسی کاهش و در انگلیسی افزایش یافت.</span><span lang="FA" dir="RTL">نتایج وُکودکردنِ واکه‌های زبان‌های فارسی و انگلیسی نشانگر تفاوت‌های طیفی واکه‌های وُکودشده نسبت به واکه‌های واضح بود</span>