مروری بر ماهیت و ریسک فاکتورهای بدرفتاری با کودکان با معلولیت

Abstract

مقدمه و اهداف حدود 13 درصد از کودکان، در طبقه کودکان با معلولیت جای می­گیرند. بدرفتاری با کودکان و بزرگسالان با معلولیت شایع است. شناسایی ماهیت و ریسک­فاکتورهای بدرفتاری، به شناسایی کودکان و خانواده­های در معرض خطر کمک کرده و اجرای مداخلات در راستای پیشگیری و درمان این کودکان را تسهیل می­کند. پژوهش حاضر با هدف شناسائی ماهیت و ریسک­فاکتورهای بدرفتاری با کودکان با معلولیت انجام شده است. مواد و روش ­ها در مطالعه مروری حاضر، جستجوی کلیدواژه­های بدرفتاری؛ آزار؛ غفلت؛ معلولیت؛ کودک و ریسک­فاکتور در پایگاه­های داده: PubMed, Scopus, ProQuest, Elsevier, Springer, Cochrane, Ovidو موتور جستجوی Google Scholar، در بازه­ی زمانی 1960 تا 2015 انجام شد. مطالعات پژوهشی، متاآنالیز و مرور سیستماتیک که در مورد بدرفتاری با افراد زیر 18 سال دارای معلولیت فیزیکی، روانی و ذهنی انجام شده بود، وارد مطالعه شد. یافته ­ها با توجه به معیارهای ورود، چکیده 79 مقاله بررسی و در نهایت 26 متن کامل مورد بررسی دقیق قرار گرفت. تقریباً تمام مطالعات متفق بودند بدرفتاری با کودکان با معلولیت بیشتر از کودکان سالم رخ می­دهد. بر اساس تحقیقات گذشته می­توان ماهیت و ریسک­فاکتورهای بدرفتاری را در سه طبقه­ی ویژگی بدرفتاری، ویژگی قربانی و ویژگی عامل بدرفتاری بررسی کرد. داده­ها در این زمینه­ها پراکنده است و تحقیقات مختلف نتایج مختلفی را در این زمینه­ها گزارش کرده­اند. در مورد ویژگی قربانی می­توان وجود معلولیت­های رفتاری را ریسک­فاکتور مهمتری برای بدرفتاری با کودک معرفی کرد. معلولیت کم­شدت­تر و معلولیتی که در ظاهر کودک نمایان نباشد، باعث افزایش خطر بدرفتاری خصوصاً آزار جنسی می­شود. در مطالعات مختلف، والدین، پرسنل مدارس، همسالان و غریبه­ها به عنوان عامل بدرفتاری معرفی شدند. نتیجه ­گیری تفاوت در تعریف معلولیت، بدرفتاری و روش تحقیقی که در مطالعات مختلف به کار رفته است، باعث گردید نتیجه­گیری قاطعی در مورد ریسک­فاکتورهای بدرفتاری با کودک با معلولیت صورت نگیرد، اما می­توان احتمال داد فقدان مهارت والدگری در والدین و همچنین سن کمتر و معلولیت کم­شدت­تر در کودک –فارغ از نوع معلولیت- با احتمال بالاتری جزو ریسک­فاکتورهای بدرفتاری هستند. مطالعات کمی که در کشورهای آسیایی انجام شده است، ممکن است نشان­دهنده­ی آمادگی کمتر این کشورها برای مقابله با این مسئله اجتماعی باشد.