بومی سازی راهنمای عملکرد بالینی کاردرمانی در عملکرد اندام فوقانی بیماران سکته مغزی با روش مرور ادغام یافته و نظر خبرگان

Abstract

مقدمه و اهداف سکته مغزی مهمترین عامل ناتوانی در بزرگسالان محسوب می شودو ناتوانی عملکردی اندام فوقانی ناشی از آن، از مهمترین اختلالات است که فرد را در انجام فعالیت های روزمره زندگی ناتوان می سازد. مداخلات توانبخشی در قالب راهنمای عملکردی می تواند منجر به عملکرد یکپارچه درمانگران گردد و پروسه بهبودی بعد از سکته را افزایش و ناتوانی عملکردی را کاهش دهد. هدف از این مطالعه مرور ادغام یافته و بومی سازی راهنمای عملکردی مداخلات کاردرمانی در توانبخشی عملکرد اندام فوقانی بیماران سکته مغزی بر مبنای شواهد موجود و نظر خبرگان است. مواد و روش ها این مطالعه از نوع مطالعات ترکیبی و دو مرحله ای است. در مرحله اول یک بررسی ادغام یافته سیستماتیک انجام شدو کلیه مقالات خارجی و داخلی ده سال اخیر در توانبخشی دست و راهنماهای عملکردی با کلید واژه های راهنمای عملکرد بالینی، سکته مغزی، مداخلات کاردرمانی و عملکرد اندام فوقانی، استخراج و نتایج آنها ثبت گردید. در مرحله دوم به روش کیفی نتایج استخراج شده در پانل خبرگان که مشتمل بر 10 نفر از کاردرمانگران حرفه ای در حوزه سکته مغزی بودند، مطرح و مورد بررسی قرارگرفت و نتایج نهایی در قالب کتابچه ای ارائه شد. یافته ها در بررسی انجام شده 268 مقاله در زمینه سکته مغزی و عملکرد اندام فوقانی و 11 راهنمای عملکرد بالینی یافت شد، ابتدا خلاصه مقالات، سپس متن کامل 70 مقاله مرتبط با مداخلات در بهبود عملکرد دست بیماران سکته مغزی که شرایط ورود به مطالعه را داشته اند مورد بررسی قرار گرفت. مداخلات وسایل کمکی رباتیک، محدودیت درمانی اجباری، استفاده از اسپلینت، آینه درمانی، بازآموزی حسی، تمرین ذهنی، تکلیف محور، تمرینات مقاومتی، تمرینات دو طرفه و تحریکات الکتریکی در اندام فوقانی بیماران سکته مغزی در این مقالات بررسی شدند. نتیجه گیری بررسی انجام شده نشان داد هیچ نوع راهنمای عملکرد بالینی مکتوب و مستند در این زمینه تا کنون منتشر نشده است؛ و نتایج حاصل از بررسی مقالات و نظر خبرگان تاکید بر مداخلاتی داشت که بیشترین کاربرد را در کاردرمانی دارند . این مداخلات عبارتند از محدودیت درمانی اجباری، وسایل کمکی رباتیک، آینه درمانی، بازآموزی حسی، تمرین ذهنی و رویکرد تکلیف محور. نتایج حاصل در زمینه مداخلات کاردرمانی در بهبود عملکرد اندام فوقانی بیماران سکته مغزی درقالب کتابچه راهنمای عملکردی کاردرمانی ارائه شد.