ارزیابی صندوق درآمدهای ملی ناشی از فروش منابع طبیعی تجدیدناپذیر؛ با تأکید بر صندوق توسعه جمهوری اسلامی ایران
نوع مدرک
Textمقاله پژوهشی
زبان مدرک
فارسیچکیده
برخی از اقتصاددانان قرن بیستم معتقدند منابع طبیعی یکی از عوامل کلیدی رشد اقتصادی محسوب میشود؛ اما کندی رشد اقتصادی کشورهای در حال توسعه که دارای منابع طبیعیاند پدیدهای غیرمنتظره در ادبیات توسعه اقتصادی است. نکته مهم این است که منابع طبیعی بهخودیخود نه نعمتاند و نه مصیبت؛ بلکه عامل تعیینکننده، نحوه مدیریت و استفاده از این درآمدها میباشند. داشتن سرمایه طبیعی یکی از عوامل توسعه است و این عامل زمانی که با سرمایههای اجتماعی، فرهنگی و انسانی تلفیق شود، میتواند پیشرفت ایجاد کند. کشورهای در حال توسعه دارای منابع طبیعی برای جلوگیری از پدیده نفرین منابع تاکنون سیاستهایی همچون خصوصیسازی، تنوع بخشیدن به صادرات، توزیع مستقیم درآمدهای نفتی و صندوق درآمدهای ملی را بهکار گرفتهاند. در ایران حساب ذخیره ارزی از سال ۱۳۷۹ برای مدیریت درآمدها در دوران رونق و رکود نفتی ایجاد شد. مدعای مقاله حاضر این است که براساس تجربیات کشورها، در سطح ترتیبات نهادی کلان، زمانی عملکرد صندوق با موفقیت همراه است که با کاهش نقش دولت، شبکهای از روابط میان دولت، نهادهای اجتماعی و صنعت شکل گیرد. در سطح خرد نیز بر عواملی همچون شفافیت، پاسخگویی، معیارهای شفاف و واضح برای پسانداز و خرج کردن، جلوگیری از اصلاحات اختیاری قانون، حسابرسی دقیق و ارائه گزارشهای منظم و برگزاری جلسات علنی با حضور رسانهها تأکید شود.
کلید واژگان
نفتتوسعه
حساب ذخیره ارزی
صندوق توسعه ملی
شماره نشریه
68تاریخ نشر
2012-02-201390-12-01
