جداسازی و شناسایی تک‌یاخته کریپتوسپوریدیوم در اسهال گوساله دراستان البرز

Abstract

کریپتوسپوریدیوز یک بیماری انگلی‌ است که به وسیله تک‌یاخته‌ای از جنس کریپتوسپوریدیوم (<em>Cryptosporidium</em>) در جانوران ایجاد می‌شود. این انگل در دام‌ها به ویژه نشخوارکنندگان، سندرم‌های اسهال نوزادان را به وجود می‌آورد. منبع مستقیم و عمده آلودگی، مدفوع حاوی اووسیست و انتقال از راه دهان می‌باشد. هدف از این پروژه جداسازی و شناسایی گونه‎های تک‌یاخته کریپتوسپوریدیوم به روش ریخت‌شناسی در اسهال گوساله‌ها به منظور پیشگیری و کنترل بیماری بوده است. تخلیص اووسیست از مدفوع با استفاده از تکنیک شناورسازی، رنگ‌آمیزی با روش زیل نیلسون اصلاح شده ( روش هنریکسن) و شناسایی با کلیدهای تشخیصی انجام شده است. بدین منظور، از گوساله‌های مبتلا به اسهال و بدون اسهال در استان البزر به ترتیب 150 و 50 نمونه مدفوع به طور تصادفی جمع‌آوری گردید. از تعداد150 نمونه مدفوع اسهالی جمع‌آوری شده به صورت تصادفی، تعداد 60 نمونه مثبت بود که 40 درصد آلودگی را نشان می‌دهد. در هیچ یک از نمونه‌های مدفوع بدون اسهال گوساله‌ها(50 نمونه) انگلی( اووسیست) مشاهده نشد. در گوساله‌های زیر یک ماه مبتلا به اسهال به ویژه در دو هفته اول 40 درصد آلودگی مشاهده شد که ناشی از کریپتوسپوریدیوم پاروم بود. در کشور ایران تلفات گوساله‌ها 12-20 درصد (متوسط 16 درصد) می‌باشد که از این تلفات 16 درصدی حدود 75 درصد را سندرم اسهال به خودش اختصاص می‌دهد و یکی از تک‌یاخته‌های مهم که موجب اسهال می‌شود انگل کریپتوسپوریدیوم است. در بررسی حاضر نمونه‌های مدفوع بدون اسهال گوساله‌ها انگلی نداشتند و در گوساله‌های زیر یک ماه مبتلا به اسهال به ویژه در دو هفته اول 40 درصد آلودگی مشاهده شد.