دوره 13, شماره 29
مرور بر اساس
ارسال های اخیر
-
مفهوم تجربه نزد متفکران نو-کانتی و تأثیر آن بر نوشتههای اولیهی والتر بنیامین
(دانشگاه تبریزUniversity of Tabriz, 2020-01-21)مفهومی از تجربه که در نظام معرفتشناسانه کانت پرداخته میشود، به رغم اهمیتی که در مقام یکی از ارکان اساسی نظام انتقادی دارد، به نحوی طنزآلود تا چند دهه پس از مرگ کانت در پرده میماند. کشف و بازیابی مفهوم کانتی تجربه مرهون ...
-
پندارهگرایی ارزشی در فلسفه نیچه (بازنگری تقریری از ندیم حسین)
(دانشگاه تبریزUniversity of Tabriz, 2020-01-21)به نظر نیچه هر فرهنگی و هر شکلی از زندگی در هر سطحی که باشد، در تحلیل نهایی بر اساس قسمی توهم بنیاد شده است، خواه آن فرهنگ فرهنگ سقراطی باشد، یا آپولونی یا تراژیک. در روزگار مدرن نیز ما همچنان برای اینکه نیروی محرک فرهنگ ...
-
نقش فیلسوف در پدیدارشناسی هگل با نظر به آرای ویتگنشتاین
(دانشگاه تبریزUniversity of Tabriz, 2020-01-21)در این نوشتار میکوشیم به این پرسش پاسخ دهیم: در پدیدارشناسیِ هگل فیلسوف در رسیدنِ آگاهیِ طبیعی به جایگاه فلسفه چه نقشی دارد؟ برای پاسخگویی به این پرسش، علاوه بر مقدمۀ پدیدارشناسیِ هگل به عنوان منبع اصلی، از آرای ویتگنشتاین ...
-
نسبت نفس و معرفت(نقد علم حصولی) با تاکید بر انتقادهای سهرودی از مشائیان
(دانشگاه تبریزUniversity of Tabriz, 2020-01-21)مساله نفس از دیرباز توجه اندیشمندان مختلف را به خود معطوف داشته وموجب پیدایش عقاید گوناگون درباره آن شده است. این پژوهش در قسمت نخست به بیان نظرات فارابی و ابنسینا در مورد «تعریف» پرداخته و سپس انتقادات سهروردی بر فلسفه ...
-
تمثیل مادری-برای/به جای-مسئولیت اخلاقی در اندیشه پدیدارشناسانه امانوئل لویناس
(دانشگاه تبریزUniversity of Tabriz, 2020-01-21)اندیشه پدیدارشناسانه و اخلاقی امانوئل لویناس (فیلسوف یهودی لیتوانیاییتبار 1995-1906م) –مانند دیگر همعصران فرانسویاش- برای نقد سنتهای فلسفی پیشین، آکنده از تمثیلها و استعارههای مربوط به حیطه خانواده و نقشهای خانوادگی ...
-
اندیشۀ اخلاقی ابن سینا
(دانشگاه تبریزUniversity of Tabriz, 2020-01-21)ابنسینا هم به هنگام بحث در باب قوای نفس و هم به هنگام بحث در باب مقدمات قیاسهای مختلف گذرا به حکمت عملی میپردازد. او در ضمن سخنانش در باب قوای نفس اخلاق را حاصل عقل عملی و در ضمن سخنانش در باب مقدمات قیاسها اخلاق را ...
-
دو روایت از تکوین مفهوم هنرهای زیبا: ارزیابی مجدد کریستلر
(دانشگاه تبریزUniversity of Tabriz, 2020-01-21)پُل اسکار کریستلر در سالهای 1951 و 1952 این نظر را مطرح کرد که آنچه بهعنوان هنرهای زیبا میشناسیم، تا پیش از قرن هژدهم وجود نداشته است. این نظر در اندک زمانی مورد موافقت عمومی بسیاری از نظریهپردازان قرار گرفت و بعدتر ...
-
"مسألة ما" در اندیشة هایدگر
(دانشگاه تبریزUniversity of Tabriz, 2020-01-21)"دازاین ما"، "دازاین امروزی ما"، دازاین تاریخی ما" و نظایرشان تعابیری هستند که هایدگر بخصوص در آثار خود در نخستین سالهای پس از انتشار وجود و زمان در موارد بسیاری به کار میبرد. تکرار این تعابیر ...
-
نقد و ارزیابی عدالت در اندیشه افلاطون (نظریه عدالت در رساله جمهوری)
(دانشگاه تبریزUniversity of Tabriz, 2020-01-21)افلاطون این سئوال را اساسی میدانست که کدام دولت بهتر وکدام نظم منصفانهتر و چه کسی صلاحیت حکومت بر مردم را دارد؟ از نظر افلاطون، عدالت میبایست در درون فرد و درون جامعه تحقق یابد. عدالت در شهر در سلسله مراتب طبیعی و تقسیم ...
-
تفسیر هایدگر از فرونسیس و رابطه آن با آگاثون (ایده خیر)
(دانشگاه تبریزUniversity of Tabriz, 2020-01-21)در دیدگاه هایدگر، آلثیا مقولهای است که به واسطه آن میتوان به رابطه بین فرونسیس و آگاثون پی برد؛ چرا که هایدگر آلثیا را در معنای یونانی آن یعنی کشف و گشودگی و نه صدق و مطابقت با واقع به کار برده است. با پذیرش آلثیا به ...
-
نقد نیچهای پل تیلیش بر دیالکتیک کارل بارت
(دانشگاه تبریزUniversity of Tabriz, 2020-01-21)یکی از مسائلی که در کلام مسیحی بحثهای دامنهداری را موجب شده، تبیین نحوة رابطة میان دو قلمرو اگزیستانس (جهان اسفل) و ذات (جهان برتر) است. پاسخ به این مسئله از آن جهت که میتواند راهحلی برای معضل بیمعنایی و نهیلیسم ارائه ...
-
فایده نگری و صداقت: ارزیابی نقد ویلیامز بر فایده نگری
(دانشگاه تبریزUniversity of Tabriz, 2020-01-21)یکی از نقدهایی که فایدهنگری را با چالش مهمی مواجه ساخته است نقدی است از جانب برنارد ویلیامز بر این اساس که فایدهنگری، در جهتِ تحصیلِ خیرِ بیشتر، افراد را از علایق و طرحهای شخصیشان بیگانه میسازد. به اعتقاد او، فایدهنگری ...
-
درآمدی به خاستگاه و قابلیتهای مقوله «حیثیت» در منطق و فلسفه اسلامی
(دانشگاه تبریزUniversity of Tabriz, 2020-01-21)هرچند مفهوم «حیثیت» برای مخاطبان و پژوهشگران فلسفه اسلامی ناآشنا نیست، اما به نظر می رسد تا کنون ظرفیت این مفهوم چنان که باید و شاید مورد توجه قرار نگرفته است. در این مقاله پس از بیان خاستگاه حیثیت، گزارشی جامع از جایگاه ...
-
امپراتوری نگاه خیره: از قدرت منتشرِ فوکویی به کیچ در کوندرا (مطالعه موردی: رمان بار هستی)
(دانشگاه تبریزUniversity of Tabriz, 2020-01-21)مسألۀ اصلیِ مقالۀ حاضر این است که چه رابطهای میان مفهوم فوکویی از قدرت با مفهوم کیچ در رمان بار هستی اثر میلان کوندرا وجود دارد؟ به عبارت دیگر، پرسش محوری این است که چگونه ظهور کیچ ملازم است با ...
-
پدیدارشناسی، «راه» تفکر و تحقیق
(دانشگاه تبریزUniversity of Tabriz, 2020-01-21)تفکر که بهعنوان وجه متمایزکننده بشر از سایر موجودات است، دلیل فرهنگی خواندن انسان نیز هست. تفکر نه صرفاً یک گام یا خطی بسته بلکه یک "راه" منسجم و یکپارچه و درعینحال پرفرازونشیب است. ضرورت "به راه درآمدن" تا در وجود طالب ...
-
تحلیل ماهیت زبان ضمنی در فلسفه چامسکی
(دانشگاه تبریزUniversity of Tabriz, 2020-01-21)مطابق دیدگاه چامسکی بخش اصلی دانش زبانی ما به لحاظ ژنتیکی معین شده است. بنابراین قوه زبان ذاتی بوده و این دانش ناآگاهانه یا ضمنی (tacit) در بنیان توانایی ما برای سخن گفتن نهفته است. به باور او کاربرد زبان ناشی از نوعی ...
-
روش تقابل پدیداری و تجربه بصری ویژگیهای نوعی
(دانشگاه تبریزUniversity of Tabriz, 2020-01-21)در هنگام دیدن یک شیء یا وضعیت قابل مشاهده، کدام یک از خصوصیات آن را مستقیما حس میکنیم؟ به طور متعارف ویژگیهای محسوس (sensible) اشیا را در لیست مشخص و محدودی قرار میدهند. این ویژگیها برای حس بینایی با اندکی اختلاف نظر ...
-
افشای کلیت نهفته در تکینگی: تحلیل بخش یقین حسی از کتاب پدیدارشناسی روح هگل
(دانشگاه تبریزUniversity of Tabriz, 2020-01-21)هگل در نخستین بخش از کتاب پدیدارشناسی روح، ادعاهای مهمی از یقین حسی را مورد نقد قرار داده است که دارای اهمیت استراتژیک در کل فرایند کتاب خویش است. یقین حسی مدعی است که شناختی تکین و جزئی از ابژه بلاواسطه خود دارد؛ ...
-
استقرا در سیر تحول فکری راسل
(دانشگاه تبریزUniversity of Tabriz, 2020-01-21)فلسفه راسل را میتوان به دو دوره مجزا تفکیک کرد. در دوره اول او تحت تأثیر فلاسفه پیش از خود سعی در حفظ مبناگرایی دارد و لی در دوره دوم تلاش میکند این مبناگرایی را به حداقل برساند. او در آثار اولیهاش استقرا را به دلیل ...
-
اخلاق در سیاست، پیامد معرفتشناسی مدرن
(دانشگاه تبریزUniversity of Tabriz, 2020-01-21)این جستار با بررسی انواع مفروض رابطه اخلاق و سیاست، مسأله تقلیلپذیری امر سیاسی به اخلاق کلاسیک را مورد بازبینی قرار میدهد. از اینرو پس از کاویدن معرفتشناسی کلاسیک، به نقد پیشفرضهای آن میپردازد. سپس به این نتیجه ...
