بررسی فعالیت برخی از آنزیم‌های اکسیداتیو و محافظت کننده‌های اسمزی ارقام مختلف پنبه در اراضی شور استان گلستان

Abstract

به‎‌منظور بررسی تاثیر شوری بر فعالیت برخی اسیدهای آمینه و میزان فعالیت تعدادی از آنزیم‎های آنتی‎اکسیدان در ژنوتیپ‎های پنبه (Gossypium hirsutum L.) آزمایشی در قالب طرح بلوک‎های کامل تصادفی و با 3 تکرار در مزرعه تحقیقاتی انبار الوم واقع در استان گلستان اجرا گردید. تیمار آزمایشی شامل هفت ژنوتیپ پنبه به نام‎های چکوروا، اوپال، شیرپان 539، 43200، سیلند، ساحل ‏و سپید که در خاکی با هدایت‌الکتریکی عصاره اشباع معادل 8/14 دسی‌زیمنس بر متر در زمان کشت مورد ارزیابی قرار گرفتند. برای آبیاری از آب سد وشمگیر با شوری 3-5/2 دسی زیمنس بر متر استفاده گردید. جهت سنجش آزمایشات از برگ‎های پنجم و ششم و ساقه‎های گیاه سی روزه نمونه گیری انجام شد. نتایج نشان داد که شوری خاک تاثیرمعنی‎داری بر عملکرد و صفات فیزیولوژیک ارقام داشته و با شدیدتر شدن تنش شوری فعالیت آنزیم‌های کاتالاز، پراکسیداز، پلی‎فنلاکسیداز و اسیدآمینه‎های پرولین و گلیسین ‎‎بتائین افزایش یافت. همچنین در بین ارقام، از نظر فعالیت پراکسیداز و مقدارپرولین وگلیسین ‎‎بتائین در سطح یک درصد اختلاف معنی‎دار وجود داشت و فعالیت کاتالاز و مقدار گلیسین بتائین در شرایط شور در رقم سپید بالاتر از سایر ارقام بود و فعالیت پراکسیداز و محتوای پرولین در رقم اوپال بیشترین افزایش را داشت. طبق نتایج بدست آمده از مقایسه عملکرد ارقام در مزرعه نیز رقم اوپال با 2256 کیلوگرم درهکتار وش بیشترین عملکرد و رقم چکوروبا با 1399 کیلوگرم در هکتار کمترین عملکرد در بین هفت رقم را داشت.