نمونه‌گیری دنباله‌ای با دقت ثابت برای تخمین جمعیت سن مادر Eurygaster integriceps Put. (Het.:Scutelleridae) در مزارع گندم دیم بروجرد

Abstract

سن گندم<em>Eurygaster</em> <em>integriceps</em> Put. مهمترین آفت گندم و جو در اغلب نواحی تولید گندم و جو کشور از جمله استان لرستان است. در طول سال‌های 1383 و 1384 پراکنش فضایی سن مادر و مدل‌‌های نمونه‌گیری دنباله‌ای با دقت ثابت برای دو کادر مربع 25/0 و 5/0 متر مربعی در مزارع گندم دیم شهرستان بروجرد مورد مطالعه قرار گرفت. بر اساس مقادیر ضریب تبیین به دست آمده از محاسبات رگرسیونی، برای کادر 25/0 متر مربع، شاخص تیلور و برای کادر نیم متر مربع شاخص آیوائو برازش بهتری نشان داد. وجود اختلاف معنی‌دار آماری بین شاخص تایلور (19/1) برای کادر کوچک و شاخص آیوائو (13/1)‌ برای کادر بزرگ با عدد یک، نشان‌دهنده‌ی تجمعی بودن پراکنش سن مادر در مزارع گندم دیم است. به منظور تخمین جمعیت سن مادر در مزرعه، مدل‌های نمونه‌گیری دنباله‌ای با دقت ثابت به روش گرین (Green) برای کادر کوچک و کنو (Kuno) برای کادر بزرگ، با سه سطح دقت 1/0، 15/0 و 25/0 طراحی شد. سپس اعتبار ‌مدل‌های ارائه شده برای هر کادر با استفاده از 12 سری از داده‌های جداگانه با دامنه‌ی میانگین 09/0-65/2 سن مادر (در واحد کادر) برای کادر کوچک و دامنه ی میانگین 1/0 تا 24/5 سن مادر (در واحد کادر) برای کادر بزرگ مورد ارزیابی قرار گرفت. در مدل‌ نمونه‌گیری دنباله‌ای گرین مربوط به کادر کوچک، به منظور نمونه‌گیری از سن مادر و برای دست‌یابی به سطح دقت 25/0 (دقت قابل پذیرش در برنامه‌های IPM [1] ) و 1/0، به ترتیب به طور متوسط تعداد 26 و 157 کادر مورد نیاز خواهد بود. در مدل‌ نمونه‌گیری دنباله‌ای کنو (مربوط به کادر بزرگ‌تر)، برای دست‌یابی به سطوح دقت 25/0 و 1/0، به طور متوسط به ترتیب 16 و 90 کادر مورد نیاز می‌باشد. مقایسه دو مدل گرین (کادر کوچک) و کنو (کادر بزرگ) در نمونه‌گیری از جمعیت سن مادر نشان داد که کادر کوچک‌تر به خاطر داشتن حداقل هزینه (زمان لازم بر حسب دقیقه برای جستجوی یک کادر ) و حداکثر تعداد نمونه (در مقایسه با کادر بزرگ‌تر)، برای پیش‌آگاهی سن مادر <em>E. integriceps</em> در مزارع گندم دیم، مناسب‌تر می‌باشد. <br clear="all" />

1- Integrated pest management