تحلیلی بر عوامل مؤثر در ارتقای سکونتگاه‏های غیررسمی بر مبنای مؤلفه ‏های مسکن حداقل (بررسی تطبیقی کلان‏ شهرهای اهواز و تبریز)

Abstract

فقر مسکن یکی از مشکلات کشورهای در حال توسعه است که اغلب به‏صورت اسکان غیررسمی جلوه می‏کند. این‏گونه سکونتگاه‏ها، در واقع شکل بی‏ضابطه‏ای از تجمع مکانی گروه‏های کم درآمد در نقاط آسیب‏پذیر شهر است که به صورت کاملاً سازمان نیافته ایجاد می‏شود. با توجه به اهمیت مسکن به ویژه در سکونتگاه‏های غیررسمی، هدف این تحقیق دستیابی به سیاست‏هایی در راستای تأمین مؤلفه‏های مسکن حداقل می‏باشد. روش تحقیق در پژوهش حاضر کاربردی با ماهیت توصیفی – تحلیلی است که برای جمع‏آوری اطلاعات از روش اسنادی – میدانی (پیمایشی) و برای تجزیه و تحلیل داده‏ها از تحلیل معادلات ساختاری استفاده شده است. جامعه‏ی آماری تحقیق مدیران و کارشناسان مسائل شهری کلان‏شهر اهواز و تبریز می‏باشد که حجم نمونه به روش نمونه‏گیری تصادفی ساده 110 نفر برای هر کدام از کلان‏شهرها بدست آمده است. یافته‏های تحقیق حاکی از آن است که مهمترین رویکردهای تأمین مسکن حداقل در کلان‏شهر تبریز ارتقای کیفیت سکونت و توانمندسازی بوده که ضرایب حاصل برای این رویکردها به ترتیب 93/0 و 79/0 می‏باشد. همچنین در این رویکردها بیشترین تأثیرگذاری مربوط به سیاست‏های توانمندسازی اجتماع محلی، نوسازی و بازسازی به تریب با ضریب 93/0، 91/0 و 88/0 بوده است. در کلان‏شهر اهواز نیز مهمترین رویکردهای تأمین مسکن حداقل توانمندسازی و مسکن اجتماعی و حمایتی بوده که به ترتیب ضرایب حاصل برای آن‏ها 88/0 و 81/0 می‏باشد. همچنین بیشترین تأثیرگذاری در این رویکردها مربوط به تأسیس صندوق‏های مختلف مسکن، مشارکت بخش غیردولتی در ساخت مسکن و توانمندسازی اجتماع محلی به ترتیب با ضریب 92/0، 89/0 و 83/0 است.