بررسی اثرات جهانی شدن بر امنیت ملی و فرهنگ ایران

Abstract

در جهان امروز قید و بندهای جغرافیایی کمرنگ و نزدیکی پیوندهای گوناگون از سیاسی و اقتصادی گرفته تا فرهنگی بی شمار دیده می شود. جهانی که در آن فرو ریزش پایه های دیرین هویت، همراه با رخنه پذیری مرزهای جداسازی انسانها از یکدیگر و دولت- ملتها از هم، نوید دنیایی نو، ولی، نا آشنا و گاه دلهره آور را به همراه دارد؛ جهانی است که با واژه جهانی شدن در گفته ها و نوشته ها خودنمایی می کند. امنیت ملی کشورها تحت تأثیر متغیرهای بین المللی و منطقه ای که کانونهای بحران محسوب می شود همواره مورد تهدید قرار دارد هر چه بردامنه ی گسترش جهانی شدن و ابعاد آن افزوده می شود، نسبت به آن دسته از کشورهایی که آسیب پذیری بیشتری دارند این تهدیدات در عرصه های مختلف سیاسی، اجتماعی، اقتصادی و فرهنگی تشدید خواهد شد. بنابراین پدیده جهانی شدن به مثابه تهدیدی بر امنیت ملی کشورها قابل بررسی کارشناسی است. این مطلب موجب طرح سؤالات بسیاری خواهد بود که برخی از سؤالات به ماهیت جهانی شدن و ابعاد آن مربوط می شود که در این مقاله متغیر مستقل فرضیه ی تبیینی خواهد بود و برخی به شرایط امکانات و موقعیت جغرافیایی و فرهنگی جوامع در تقابل با جهانی شدن. در این باره سؤال این است که جهانی شدن چگونه و در چه سطحی بر امنیت ملی جمهوری اسلامی ایران تأثیر می گذارد. جهانی شدن سبب تحولات گوناگونی در عرصه های اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی، سیاسی و امنیتی شده و از این رو برخی کشورها را با مشکلاتی مواجه کرده است، روند جهانی شدن نقش مرزهای جغرافیایی را در تصمیم گیری های کلان و فعالیت های اقتصادی، فرهنگی و سیاسی انسان ها کاهش می دهد، با چنین رویکردی منافع تک تک مردم و کشورها، بیش از پیش با منافع تمامی مردم و تمامی کشورهای جهان، مشترک خواهد شد. همچنین این پدیده بر امنیت ملی کشورها، اثار غیرقابل انکاری داشته و سبب ایجاد چالش ها یا فرصت هایی برای امنیت ملی شده و تحولاتی در ابعاد اقتصادی، سیاسی و فرهنگی به وجود آورده است در این مقاله سعی شده است با توجه به پاسخ سؤال اصلی فرضیه ی طراحی و ارائه شده تحت عنوان ذیل معرفی شود. جهانی شدن چه به مثابه پروسه و پروژه و یا پدیده بر امنیت ملی جمهوری اسلامی تأثیر گذار است. این تأثیرات بستگی به ایفای نقش بازیگران و نخبگان جمهوری اسلامی و سیستم مدیریتی کلان کشور دارد. با توجه به زمینه های مناسب و امکانات فرهنگی، سیاسی، ژئوپلیتکی ایران، جهانی شدن می تواند فرصتهای جدی و مناسبی که تضمینی است بر امنیت ملی را برای کشور فراهم کند.در غیر این صورت به حذف فرصتها و تهدید امنیت ملی جمهوری اسلامی منجرخواهدشد.