مطالعه‌ی ویژگی‌های اقتصادی، جمعیتی و کیفیت محیط زندگی در خانواده‌های تک‌همسر و چندهمسر در استان فارس

Abstract

پژوهش حاضر با هدف مطالعهی ویژگی‌های اقتصادی، جمعیتی و کیفیت محیط زندگی خانواده‌های تک‌همسر و چندهمسر صورت گرفته و تغییرات احتمالی ایجاد شده در موارد مذکور، طی دو سرشماری 1390و1385 بررسی شده است. جامعهی آماری این پژوهش، کلیهی سکونتگاه‌های استان فارس در سرشماری نفوس و مسکن سالهای 1390و 1385 است که از 20 درصد ساکنان آنها نمونه‌شماری انجام گردیده و با ترکیب داده‌های فردی و خانوار در بین خانوارهای تک همسر و چند همسر و ویرایش آنها، 121 خانوار چندهمسر و به همان تعداد، خانوار تک‌همسر از همان حوزهی سرشماری برای مقایسه، انتخاب شده است. روش مطالعه، کتابخانه‌ای- تحلیلی و روش گردآوری اطلاعات، اسنادی و استخراج داده‌های مورد نیاز با بهکارگیری روش داده‌کاوی بوده است. داده‌های آماری براساس دو روش تجزیه و تحلیل علی بین متغیرها با نرمافزار Spss و تحلیل آمار فضایی بهوسیلهی نرمافزار ArcGIS انجام شده است. نتایج تحلیل شده از سرشماریهای 1390و 1385در همهی موارد مورد مطالعه، تقریبا مشابه یکدیگر بوده و تفاوت فاحش و معناداری در طی این بازهی زمانی، در سطح سکونتگاههای استان مشاهده نمیگردد. یافته‌ها نشان می‌دهد که در خانواده‌های چند همسر نسبت به خانواده‌های تک همسر، سن سرپرست خانوار و تعداد افراد بیسواد در خانواده، بیشتر؛ سطح سواد سرپرست خانوار و کیفیت مسکن، پایین‌تر و نوع مسکن آنها عمدتا تک‌واحدی است و زنان در خانواده‌های چندهمسر بیشتر خانه‌دار هستند. همچنین در بررسی الگوی فضایی توزیع خانوارهای چندهمسر در سطح شهرستان‌های استان، مشخص گردید که الگوی منظم و منطقی در توزیع خانوارهای چند همسر در سطح استان وجود ندارد و طی تحلیل مقایسهای دو سرشماری مشاهده شد که تغییر رخ داده در میزان شاخص خودهمبستگی فضایی، حاکی از کمرنگتر شدن الگوی پراکندگی یکنواخت به الگوی اتفاقی در استان فارس است.