ارائه راه‌کارهای پیشگیری از جرم و جنایت از طریق طراحی محیطی برای پارک‎های شهری (مورد مطالعه : بوستان کوثر شیراز)

Abstract

امروزه توجه به مفهوم امنیت شهروندان و روش‌های ارتقاء آن، به عنوان یکی از اولویت‌های اساسی حرفه‎مندان و نظریه‎پردازان شهری تبدیل شده است. یکی از عوامل مؤثر در ارتقای امنیت شهری، پیشگیری از جرم و ناهنجاری‌ها و کج‎روی‎های اجتماعی است. جرائم در مکان رخ می‌دهند و عوامل محیطی، باعث ایجاد انگیزه، رغبت، کشش و قصد مجرمانه در فرد می‌شوند، به طوری که طراحی صحیح معماری و اتخاذ تدابیر پیشگیری از جرم در خصوص محیط، یکی از راه‎حل‎های ضروری در امر پیشگیری از جرم است. نظریه «پیشگیری از جرم از طریق طراحی محیطی» بر پایه یک تفکر ساده استوار است. مبنای دیدگاه فوق آن است که با طراحی صحیح و استفاده مناسب و مؤثر از محیط ساخته شده به وسیله انسان، امکان کاهش میزان بزه‌کاری، افزایش امنیت و در نهایت بهبود کیفیت زندگی بشر فراهم می‌شود. از جمله فضاهای شهری مستعد برای وقوع بزه‌کاری، پارک‎ها هستند؛ بنابراین به منظور آسیب‎شناسی محیطی- کالبدی بوستان کوثر شیراز، از منظر نظم و امنیت، این پژوهش به دنبال دریافت میزان احساس امنیت استفاده‎کنندگان بوستان کوثر، و ارائه‎ راه‌کارهای علمی و عملی برای مقابله با بزه‌کاری در آن محدوده، با توجه به اصول و راهبردهای پیشگیری از جرم از طریق طراحی محیطی است. این مقاله با روش توصیفی- تحلیلی و با تکیه بر گردآوری اطلاعات به روش کتابخانه‎ای و تحقیقات میدانی است. در این نوشتار، ابتدا جنبه‌های مختلف مرتبط با نظریه «پیشگیری از جرم از طریق طراحی محیطی» بررسی و عناصر کلیدی آن تعریف شده است. سپس با شناسایی و تحلیل عوامل محیطی تأثیرگذار در کاهش امنیت بوستان کوثر شیراز، از طریق برداشت میدانی، بر پایه رویکرد CPTED، راه‌کارهایی که می‌توانند در جهت افزایش امنیت آن تأثیر به‌سزایی داشته باشند، ارائه خواهد شد.