بررسی علل تصادفات رانندگی و اثرات اجتماعی آن در خانواده (مورد مطالعه: استان فارس)

Abstract

اثرات زیانبار تصادفات بر پیکره جوامع بشری بسیار قابل توجه است. این در حالی است که طبق مستندات موجود آمار سالانه تصادفات و کشته‌ها و زخمی‌های ناشی از آن رو به افزایش است. در این پژوهش عوامل بروز تصادفات و هزینه‌های ناشی از آن بر جامعه و خانواده مورد بررسی قرار گرفته است. نتایج این پژوهش که از روش آزمون فرض و رگرسیون به‌دست آمده به‌خوبی نشان می‌دهد که عملکرد انسانی، وسیله نقلیه و جاده به ترتیب از مهم‌ترین فاکتورهای مؤثر بر تعداد تصادفات هستند. در بین عوامل انسانی، تخطی از سرعت مطمئنه بیشترین و رعایت نکردن حق تقدم کمترین رابطه را با تصادفات جاده‌ای داشته‌اند. با افزایش عملکرد منفی هر کدام از فاکتور‌های یاد‌شده باید منتظر تعداد تصادفات جرحی و فوتی بیشتری باشیم. اگر به نتایج به‌دست آمده از بخش جمعیت‌شناختی پرسش‌نامه نگاهی بیندازیم، خواهیم دید اکثر رانندگان تصادف کننده افرادی مذکر با سنی بین بیست تا سی سال هستند. تعداد رانندگان حادثه دیده متأهل بیش از دو برابر تعداد مجردها است. شایان ذکر است که اکثریت دارای خانواده‌های با جمعیت 3 تا 5 نفره هستند. از نظر محل زندگی رانندگان ساکن شهرها در تصادفات جاده‌ای از رانندگان روستایی پیشی گرفته‌اند. به‌خوبی دیده می‌شود که بیشتر رانندگان خودروهای تصادف کرده از سطح تحصیلات پایینی برخوردارند، به شکلی که حتی اگر آمار کلیه افراد دارای مدرک بالاتر از دیپلم را با هم جمع کنیم، باز هم تعدادشان نازل‌تر از تعداد افراد دارای مدرک دیپلم و کمتر خواهد شد. با افزایش تصادفات هزینه‌های مستقیم و غیرمستقیم رشد کرده و افراد و جامعه را دچار مشکل خواهند کرد. گرچه تعداد خانواده‌های متأثر از هزینه‌های مستقیم بیشتر از تعداد خانواده‌های متأثر از هزینه غیرمستقیم است، اما بدین سبب که عمق تأثیر هزینه‌های غیرمستقیم بیشتر است، می‌بایست مورد توجه بیشتری قرار گیرد.