پی جویی خانواده و کارکردهای تربیتی آن در آموزه‌های امام سجاد (ع)‏ با تأکید بر شیوه‌های انحراف زدایی و فضیلت افزایی

Abstract

با نظر به اهمیت جایگاه خانواده در تعلیم و تربیت، پذیرش این مسئله که هنوز این نهاد مقدس به کارکردهای واقعی و تأثیرات شگرف خود در تحول و تعالی جامعه انسانی و اسلامی دست نیافته، حقیقتی انکارناپذیر است. از این‌ رو ناگزیر از جایابی خانواده در منابع اسلامی و بررسی تأثیرات و روش‌های تربیتی آن هستیم که در این مسیر، آموزه‌های برجای مانده از ائمه اطهار (ع) در ارتقاء اخلاق خانواده، روشنگر این راه برای جامعه خواهد بود. در این مقاله تلاش شده تا با مطالعه و تأمل در احادیث و روایات برجای مانده از امام سجاد (ع)، جایگاه و کارکردهای این نهاد مورد بررسی قرار گیرد. تأمل در کلام این امام بزرگوار بیانگر آن است که خانواده نسبت به اجتماع، از اولویت بیشتری برخوردار بوده و دارای جایگاهی بس عظیم است. همچنین از جمله آموزه‌هایی که می‌توان ریشه آن را در معارف روایی و سیره امام سجاد(ع) پی‌گیری کرد، نقش خانواده در الهام‌گیری و الگوبرداری رفتاری در ارتباطات اجتماعی اعم از خدمت رسانی و گذشت است. در مکتب تربیتی آن حضرت؛ مهرورزی، عینیت ­بخشی به آموزه‌ها، ایجاد ارتباط مستمر با خدا و... به عنوان روش‌هایی کاربردی در انحراف‌زدایی و فضیلت‌افزایی مطرح است که کانون گرم خانواده، ظرفیت به ظهور رساندن آن‌ها را داراست