تعیین آلودگی قارچی در غذای دست ساز و کارخانه ای قزل آلای رنگین کمان

Abstract

در تحقیق حاضر آلودگی قارچی غذای مصرفی قزل آلای رنگین کمان با تاکید بر قارچ های بالقوه مولد مایکوتوکسین مورد ارزیابی قرار گرفت. نمونه ها از یک کارخانه تهیه خوراک دام و نیز از 6 مزرعه پرورش تهیه شدند. در کارخانه تولید خوراک از مواد اولیه تشکیل دهنده پلت شامل گندم، آرد گندم، سویا، پودر ماهی، گلوتن و نشاسته و نیز محصول نهایی و از مزارع پرورش قزل آلا از خوراک مصرفی نمونه گیری بر اساس دستورالعمل شماره 7570 موسسه استاندارد و تحقیقات صنعتی ایران صورت گرفت. نمونه ها در کیسه های پلاستیکی سربسته به آزمایشگاه منتقل شدند و بلافاصله رقت های مختلف تهیه شده از نمونه ها به منظور جداسازی قارچ به محیط های <em>flavus</em> <em>Aspergillus </em>و <em>A.parasiticus </em><em> </em>AFPA)) دیکلران رزبنگال کلرامفنیکل آگار (DRCA ) منتقل گردید. کلنی های قارچی به محض ظهور بر روی محیط های کشت از طریق کشت مجدد بر روی محیط سابورو دکستروز آگار، خالص شده و با استفاده از تلفیقی از ویژگی های مورفولوژیک ماکرو و میکروسکوپی در سطح جنس و گونه مورد شناسایی قرار گرفتند. بر اساس نتایج بدست آمده، در مجموع 133 گونه قارچ از 11 جنس با فراوانی های مختلف جدا شد. بیشترین میزان آلودگی مربوط به محصول نهایی کارخانه (04/18درصد) و سپس به ترتیب آرد گندم (29/17درصد) و گلوتن (78/15درصد) بود. گونه های آسپرژیلوس از همه محل های نمونه گیری غیر از یک مورد گزارش شدند. جنس آسپرژیلوس با 88/54 درصد بالاترین فراوانی را دارا بود و بعد از آن به ترتیب جنس های سودالشریا (03/12 درصد)، پنیسیلیوم (52/10درصد) و آبسیدیا (77/9) قرار داشتند. در بین گونه های جدا شده بیشترین جداسازی مربوط به گونه<em>.flavus</em> <em>A</em> (84/36درصد) بود. از محصول نهایی کارخانه خوراک دام و مواد اولیه آن در مجموع 109 گونه قارچ از 11 جنس جدا شد. بیشترین میزان آلودگی مربوط به پلت (01/22درصد) و سپس آرد گندم (1/21درصد) و گلوتن (26/19درصد) بود. گونه های جنس آسپرژیلوس از همه نمونه های غذایی گزارش شدند، در حالی که جنس های سودالشریا و الوکلادیوم فقط از پلت جدا شدند. جنس آسپرژیلوس با 96/55 درصد بالاترین فراوانی را دارا بود و بعد از آن به ترتیب جنس های پنیسلیوم (84/12درصد)، آبسیدیا (01/11درصد) و سودالشریا (1/10درصد) قرار داشتند. سهم <em>.flavus</em> <em>A</em> 94/33درصد بود. در نمونه های به دست آمده از خوراک قزل آلا در 6 مزرعه پرورش در مجموع 24 گونه قارچ از 6 جنس جدا شد، که آسپرژیلوس به تنهایی 50 درصد از این آلودگی را تشکیل می داد که همگی مربوط به گونه <em>.flavus</em> <em>A</em> بود. سه مزرعه از غذای دست ساز و سه مزرعه از غذای آماده استفاده می کردند. میزان آلودگی در غذای دست ساز بیشتر از غذای آماده بود.