تأثیر سطوح مختلف شوری بر خصوصیات جوانه‌زنی ارقام مختلف کلزا (Brassica napus L.)

Abstract

به منظور بررسی تأثیر سطوح مختلف شوری بر خصوصیات جوانه‌زنی بذر کلزا، آزمایشی در سال 1389 در مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی مازندران به صورت فاکتوریل در قالب طرح پایه بلوک‌های کامل تصادفی با ٣ تکرار انجام شد. تیمارهای آزمایش شامل ٧ واریته (زرفام، ساری‌گل، لاین18، لاین14، RGS003، لاین 111و هایولا 401) و چهار میزان شوری (شاهد، ٤، ٨ و ١٢ دسی‌زیمنس بر متر) بود. صفات مورد بررسی شامل درصد و سرعت جوانه‌زنی، طول ریشه‌چه و ساقه‌چه و وزن تر و خشک گیاهچه بودند. نتایج نشان داد که با افزایش سطح شوری درصد جوانه‌زنی و مولفه‌های جوانه‌زنی روند کاهشی داشتند، به طوری که اعمال تنش شوری از 8 و 12 دسی زیمنس بر متر درصد جوانه‌زنی را از 76/23 درصد به 62/21 و 05/21 درصد در تیمار شاهد (آب مقطر) کاهش داد. میزان جوانه‌زنی بذر در شوری 4 دسی زیمنس بر متر 86/22 درصد بود. سرعت جوانه‌زنی تیمارهای صفر، 4، 8 و 12 دسی زیمنس بر متر به ترتیب برابر 84/11، 52/10، 57/8 و 87/7 (تعداد بذر در روز) حاصل شد. با افزایش شوری طول ریشه‌چه و ساقه‌چه، درصد و سرعت جوانه‌زنی و وزن تر گیاهچه کاسته شد به طوری که در شوری بیش از 12 دسی زیمنس بر متر متوقف گردید. در حالی که بیشترین طول ریشه‌چه در تیمار شاهد برابر با 76/52 سانتی‌متر و کمترین آن در شوری 4 و 8 دسی زیمنس بر متر به ترتیب برابر 81/39 و 44/37 سانتی متر کاهش یافت.