مسئولیت‌های فرد و دولت در اندیشه‌ی سیاسی شهید صدر

Abstract

بررسی وظایف ومسئولیت‌های فرد و دولت از مباحث مهم و پایه در اندیشه‌ی سیاسی معاصر است که دانش‌های سیاسی از جمله فقه سیاسی تلاش می‌کند تا به آن پاسخ دهد. آن‌چه در حوزه‌ی فقه سیاسی اهمیت مضاعف دارد مسئولیت‌های فرد و دولت در قبال اجرای شریعت است؛ دستگاه‌های فقهی- سیاسی با توجه به مبانی و روش‌شناسی‌های اجتهادی‌شان پاسخ‌های متنوعی ارایه نموده‌اند. پرسش اساسی مقاله این است که «نسبت میان فرد و دولت در تحقق شریعت در اندیشه‌ی فقهی- سیاسی شهید صدر چیست؟» این پرسش بر اساس مبانی فقهی- سیاسی شهید صدر مورد تحلیل قرار گرفته و این نتیجه به‌دست آمده است که اگرچه فرد نیز در تحقق شریعت مسئولیت‌هایی به‌عهده دارد، اما با توجه به محوریت دولت در رویکرد فقهی ایشان، مسئولیت اصلی برعهده‌ی دولتی است که تحت اشراف و نظارت فقیه به اجرای شریعت مبادرت می­ورزد.