سناریوهای پیش روی ایران در بحران‌های سوریه و عراق و راهبردهای برون‌رفت از آن‌ها

Abstract

بررسی تحولات سیاسی سوریه و عراق، به دلیل تأثیراتی که بر مجموعۀ امنیتی منطقۀ خاورمیانه و همچنین بر نحوۀ توزیع قدرت در منطقه می­گذارند، برای تصمیم‌سازی­های راهبردی سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران و حفظ منافع ملی جمهوری اسلامی ایران ضروری است. بدین منظور، برای بررسی تحلیلی و واقع‌بینانۀ تحولات سوریه و عراق، با تکیه بر روندهای گذشته و حال، پیشران‌های بحران و عدم قطعیت­های منطقۀ خاورمیانه، سناریوهای احتمالی آیندۀ این دو کشور ترسیم می­شود. طبعاً پیش‌بینی شرایطی که بحران­ها در سوریه و عراق بر پایۀ آن به پایان می‌رسد، به دلیل حضور قدرت­های منطقه­ای و فرامنطقه­ای و تأثیرشان بر روند تحولات سوریه و عراق، مشکل است. یافته‌های این پژوهش نشان می‌دهد که احتمال تشکیل حکومت متحد و منسجم در عراق بیشتر است؛ البته عراق متحد و منسجم همراه با تهدیدات و فرصت­های منطقه­ای برای همسایگان این کشور خواهد بود. با توجه به قطب‌بندی­ها و موازنۀ قوا در سوریه، آیندۀ این کشور وضعیت پیچیده‌تری دارد و احتمال تشکیل حکومت فدرالی در این کشور بیشتر است.