تحلیل مقایسه‏ای بهره‏وری انرژی و راندمان کاربرد آب در سامانه‏های آبیاری تحت فشار و سطحی مطالعه موردی: تولید گندم در شهرستان اهواز

Abstract

چکیده این مطالعه به منظور بررسی بهره‏وری انرژی و آب در سه مزرعه با مساحت 42 هکتار که دارای سامانه آبیاری تحت فشار بارانی و دو مزرعه دیگر با مساحت‏های 33 و 45 هکتار مجهز به سامانه آبیاری سطحی از نوع کرتی در منطقه شمال اهواز در سال زراعی 92-91 انجام شد. بخشی از داده‏ها با استفاده از پرسشنامه و مصاحبه حضوری و بخش دیگر از طریق داده‏برداری عملی از مزارع بدست آمده است. نتایج به دست آمده از این تحقیق نشان داد که بالاترین میزان مصرف انرژی مربوط به عملیات آبیاری بوده که در مزرعه سامانه آبیاری بارانی به میزان 24/15334 مگاژول بر هکتار معادل 33 درصد، در مزرعه 33 هکتاری سامانه آبیاری سطحی به میزان 18/17544 مگاژول بر هکتار معادل 36 درصد و در مزرعه 45 هکتاری سامانه آبیاری سطحی به میزان 83/19089 مگاژول بر هکتار معادل 35 درصد را به خود اختصاص داده است. شاخص‏های بهره‏وری آب، بهره‏وری جزئی انرژی و راندمان کاربرد آب در مزرعه سامانه آبیاری بارانی به ترتیب برابر با 665/0 کیلوگرم بر متر مکعب، 45/2 کیلوگرم بر کیلووات ساعت و 14/2857 مترمکعب بر هکتار می‏باشند. این شاخص‏ها برای سامانه آبیاری سطحی در مزرعه 33 هکتاری به ترتیب برابر با 22/0 کیلوگرم بر مترمکعب، 76/4 کیلوگرم بر کیلووات ساعت و 10091 مترمکعب بر هکتار و در مزرعه 45 هکتاری به ترتیب برابر با 28/0 کیلوگرم برمترمکعب، 88/2 کیلوگرم بر کیلووات ساعت و 7750 مترمکعب بر هکتار برآورد گردید.