بررسی رشد و نمو وابسته به دما و برآورد شاخص‌های مهم دمایی رشد و نمو مراحل نابالغ بالتوری سبز معمولی، Chrysoperla carnea با استفاده از مدل‌های خطی

Abstract

رابطه‌ی بین دما و نرخ رشد و نمو مراحل مختلف رشدی بالتوری سبز معمولی، <em>Chrysoperla carnea</em>، در چهار دمای ثابت 20، 25، 27 و 30 درجه‌ی سلسیوس، رطوبت نسبی 10±50 درصد و دوره‌ی نوری 16 ساعت روشنایی و 8 ساعت تاریکی، در اتاقک رشد بررسی شد. نرخ رشد مراحل رشدی جنینی، سنین مختلف لاروی، شفیرگی و کل دوره‌ی رشد و نمو مراحل نابالغ بالتوری سبز معمولی در دماهای یاد شده با افزایش دما در دامنه‌ی دمایی مورد بررسی به‌طور خطی افزایش یافت. برای توصیف ریاضی این ارتباط از دو مدل خطی معمولی (روز-درجه) و ایکموتو و تاکای استفاده شد. شاخص‌های آماری مورد استفاده برای ارزیابی برازش مشاهدات با مدل‌های مورد بررسی نشان داد، در حالیکه مدل خطی معمولی به‌خوبی قادر به توصیف این ارتباط خطی است ولی برازش مدل ایکموتو و تاکای بهتر از مدل یاد شده روی داده‌های ثبت شده است. براساس برآوردهای مدل خطی ایکموتو و تاکای نیاز گرمایی مراحل رشدی، تخم، سنین لاروی یک تا 3، کل دوره‌ی لاروی، شفیرگی و کل مراحل نابالغ بالتوری سبز معمولی به‌ترتیب 821/56، 719/52، 979/28، 199/33، 470/115، 432/120، 986/290 روز-درجه‌ی سلسیوس و آستانه‌ی دمای پایین رشد و نمو مراحل رشدی یاد شده به‌ترتیب 848/10، 572/9، 307/13، 514/12، 487/11، 004/12 و 624/11 درجه‌ی سلسیوس برآورد شد. در این بررسی مدل ریاضی خطی بین دما و نرخ رشد و نمو هر یک از مراحل رشدی بالتوری سبز معمولی با استفاده از هر دو مدل مورد بررسی ارائه شد.