ارزیابی عملکرد برخی سامانه‌های آبیاری قطره‌ای (مطالعه موردی: شهرستان سنقر)

Abstract

در این پژوهش، 8 سامانه آبیاری قطره‌ای ارزیابی شد. از هر سامانه یک مانیفلد در حال کار انتخاب و ارزیابی‌ها بر روی چهار لترال از ابتدا، یک سوم، دو سوم و لترال انتهایی صورت گرفت. دبی 8 قطره‌چکان در هر لترال، فشار ابتدا و انتها و حداقل فشار ورودی به لترال اندازه‌گیری شد. نتایج نشان داد که دبی در 5/87 درصد از قطره‌چکان‌ها ، به‌دلیل پایین بودن فشار و گرفتگی قطره‌چکان‌ها به میزان قابل ملاحظه‌ای از دبی اسمی کمتر است. در 5/12 درصد از قطره‌چکان‌ها میانگین دبی قطره‌چکان‌ها 10 درصد بیش از دبی اسمی بود. یکنواختی کاربرد آب، راندمان واقعی و پتانسیل کاربرد آب در چارک پایین سامانه‌ها در حد ضعیف ارزیابی گردید. متوسط مقادیر ضریب یکنواختی، ضریب کاهش راندمان، راندمان پتانسیل و راندمان واقعی کاربرد آب در چارک پایین سامانه‌ها به‌ترتیب 6/38، 5/71، 73/34 و 6/38 درصد محاسبه شد. ارزیابی‌ها نشان داد مشکل عمده سامانه‌های آبیاری قطره‌ای، دست‌کاری قطره‌چکان‌ها، گرفتگی لوله‌ها و قطره‌چکان‌ها، ناهمگونی فشار و توزیع غیر یکنواخت آب، فقدان دانش و مهارت کاربران به‌واسطه تصور‌های سنتی باغ‌داران، طراحان و مجریان است. علی‌رغم اهمیت صافی‌ها و لزوم به‌کارگیری لوازم و اتصالات نو، باغداران معمولا حساسیتی به کامل بودن و تناسب فیلترها با آبدهی سامانه‌ها و عدم افت و نشت به‌دلیل نگهداری صحیح سامانه‌ها ندارند.