تأثیر نیترات آمونیوم و اسیدهای آمینه آزاد بر تجمع نیترات در تربچه قرمز

Abstract

مصرف بیش از حد کود نیتروژنی ممکن است باعث تجمع نیترات در سبزیجات گردد. هدف از این پژوهش بررسی تأثیر کود نیترات آمونیوم و محلول­پاشی مخلوط اسیدهای آمینه بر عملکرد و تجمع نیترات در تربچه قرمز (<em>Raphanus sativus</em>) بود. بدین­منظور یک آزمایش فاکتوریل برپایه طرح بلوک­های کامل تصادفی در سه تکرار در گلدان­های پر شده با یک خاک زراعی انجام شد. سه سطح کود نیتروژنی نیترات آمونیوم، N₁ صفر میلی­گرم، N₂ 45 میلی­گرم و N₃ 90 میلی­گرم نیتروژن بر یک کیلوگرم خاک و سه سطح محلول­پاشی با مخلوط اسید آمینه شرکت ایناگروسا اسپانیا با غلظت، A₁ صفر و A₂ 5/1 میلی­لیتر و A₃ 3 میلی­لیتر اسید آمینه در یک لیتر آب اعمال شد. بر اساس نتایج، اثرات متقابل کاربرد کود نیترات آمونیوم و محلول­پاشی اسیدهای آمینه بر عملکرد و غلظت نیترات معنی­دار بود. تیمار N₃A₃ با مقدار 2489 گرم در هر گلدان بیشترین عمکرد نسبت به بقیه تیمارها را داشت. با افزایش نیترات آمونیوم، غلظت نیترات در برگ­ها و غده تربچه افزایش یافت. بیشترین غلظت نیترات در برگ­ها در تیمار N₃A₁ (mg kg^-1 FW 431) و در غده در تیمار N₃A₂ (mg kg^-1 FW 1331( مشاهده شد. کاربرد اسیدهای آمینه باعث افزایش نیتروژن کل و کاهش غلظت نیترات در برگ­ها شد. محلول­پاشی اسیدهای آمینه با تأثیر بر فعالیت آنزیم­های نیترات ردوکتاز و گلوتامین سنتتاز در آسیمیلاسیون نیترات، تجمع نیترات در برگ­های تربچه را کاهش داد ولی بر غلظت نیترات غده تأثیر معنی­دار نداشت.