انباشتگی فلزات جیوه و روی در عضله چهار گونه ماهیان دریای خزر (مطالعه موردی: سواحل محمودآباد-نوشهر)

Abstract

<strong>امروزه افزایش جمعیت، توسعه صنایع مختلف و گسترش مناطق کشاورزی باعث ورود حجم بالای آلاینده ­های مختلف به ­ویژه فلزات سنگین به محیط­ های آبی گردیده است. از این ­رو در این مطالعه به بررسی میزان جیوه و روی در ماهیان مصرفی </strong><strong><em>Mugil cephalous Linnaeus</em></strong><strong>، </strong><strong><em>Rutilus frisii kutum</em></strong><strong>، </strong><strong><em>Cyprinus carpio </em></strong><strong>و </strong><strong><em>Sander lucioperca </em></strong><strong>از سواحل جنوبی دریای خزر محدوده محمودآباد تا نوشهر در فصل زمستان 1396 پرداخته شد. از هر گونه ماهی تعداد 10 نمونه به ­صورت تصادفی صید و جهت آنالیز فلزات استفاده شد. به­ منظور سنجش جیوه از دستگاه مرکوری آنالیزر پیشرفته و برای سنجش روی از دستگاه جذب اتمی شعله استفاده گردید. بیش ­ترین میزان فلز جیوه در بافت عضله ماهی سوف با 0/68 میکروگرم بر گرم وزن خشک و کم ­ترین میزان آن با 0/03 میکروگرم بر گرم وزن خشک در ماهی کفال اندازه‏ گیری شد و در مورد فلز روی نیز بیش ­ترین میزان در ماهی سوف 67/66 میکروگرم بر گرم وزن خشک و کم­ ترین میزان در ماهی کپور 48/68 میکروگرم بر گرم وزن خشک اندازه ‏گیری شد. هم­ چنین نتایج نشان داد که فردی با وزن بدنی معادل 70 کیلوگرم، فقط 10 گرم در روز یا 1/3 وعده در ماه می­ تواند از ماهی سوف استفاده کند. به ­طورکلی نتایج نشان داد که تجمع فلزات در سوف که گونه ­ای با رژیم غذایی گوشت­ خواری است نسبت به گونه­ های کپور که گونه ­های بنتوپلاژیک هستند به ­میزان بیش ­تری مشاهده شد و براساس میزان جیوه در بافت عضله ماهی سوف، در این گونه محدودیت مصرف مشاهده شد.</strong>