بررسی تجمع فلزات سنگین جیوه ،سرب و کادمیوم در بافت های عضله،کبد و مغز گاوماهی گرد Neogobius melanostomus دریای خزر در استان مازندران

Abstract

<strong>هدف از این تحقیق بررسی و مقایسه میزان تجمع فلزات سنگین جیوه، سرب و کادمیوم</strong><strong> </strong><strong>در بافت</strong><strong>­</strong><strong>های عضله، کبد ومغز گاوماهی </strong><strong><em>Neogobius melanostomus</em></strong><strong>در استان مازندران بود که در ساری، بابلسر، فریدون­کنار، رویان و رامسر در سواحل جنوبی دریای خزر نمونه ­برداری انجام گرفت.</strong><strong> </strong><strong>در این تحقیق</strong><strong> </strong><strong>15 نمونه در سال­ های 95</strong><strong>-</strong><strong>1394 از این سواحل تهیه شد. آماده‌سازی نمونه‌ها براساس روش هضم مرطوب و اندازه‌گیری میزان تجمع عناصر غیرضروری با استفاده از دستگاه جذب اتمی </strong><strong>Atomic absorption (A.A.S</strong><strong> و دستگاه تجزیه­ گر جیوه مستقیم </strong><strong>DMA-80</strong><strong> انجام شد. نتایج این تحقیق نشان داد، میانگین غلظت فلز کادمیوم در بافت کبد، عضله و مغز 0/15</strong><strong>±</strong><strong>0/33، 0/10</strong><strong>±</strong><strong>0/28 و </strong><strong>0/05</strong><strong>±</strong><strong>0/19 و میانگین غلظت سرب در بافت کبد، عضله و مغز 0/01</strong><strong>±</strong><strong>9/41، 1/89</strong><strong>±</strong><strong>10/5 و 2/18</strong><strong>±</strong><strong>7 میلی­ گرم در کیلوگرم (وزن مرطوب)، میانگین غلظت جیوه دربافت کبد، عضله و مغز 10/30</strong><strong>±</strong><strong>43/10، 33/10</strong><strong>±</strong><strong>85/05 و 3/07</strong><strong>±</strong><strong>8/24 میکروگرم در کیلوگرم (وزن مرطوب) بوده است. آنالیز واریانس یک ­طرفه (</strong><strong>One way ANOVA</strong><strong>) نشان داد که بین ایستگاه ­های مورد بررسی از نظر میانگین غلظت جیوه در اندام مغز و از نظر میانگین غلظت سرب در اندام عضله اختلاف معنی­ دار آماری مشاهده نگردید (0/05</strong><strong>></strong><strong>p</strong><strong>)</strong><strong>.</strong><strong> بر طبق آنالیز آماری همبستگی پیرسون، ارتباط معکوس بین طول استاندارد و تجمع کادمیوم در عضله و کبد مشاهده شد. بالاترین میزان تجمع جیوه در بافت عضله بود و کم ­ترین میزان تجمع در بافت مغز بود و میزان انباشت فلزات سرب و کادمیوم در بافت ­های هدف گاوماهی بیش ­تر از حد مجاز استاندارد و فلز جیوه پایین­ تر از حد مجاز استانداردهای(</strong><strong>WHO/FAO/NHMRC/MAFF (UK </strong><strong>بوده است.</strong>