بررسی محتوای کتب درسی علوم تجربی دورۀ دوم ابتدایی از منظر مولفه های ابعاد سلامت و محیط زیست

Abstract

هدف پژوهش حاضر، تحلیل محتوای کتاب‌های درسی علوم تجربی دورۀ دوم از لحاظ میزان توجه به ابعاد سلامت و معضلات زیست‌محیطی است. به این منظور، سه جلد کتب درسی علوم تجربی دورۀ دوم ابتدایی با روش تحلیل محتوا موردبررسی قرار گرفت. این بررسی با استفاده از ابزار چک‌لیست تحلیل محتوا که در مورد ابعاد سلامت دارای چهار مؤلفۀ اصلی (سلامت جسمی، معنوی، روانی و اجتماعی) و 36 مؤلفۀ فرعی است و در مورد محیط زیست دارای چهار مؤلفۀ اصلی (معضلات زیست‌محیطی آب، هوا، خاک و صوت) و24 مؤلفۀ فرعی است، بررسی‌شده و پایایی آن 90 ٪ درصد به‌دست‌آمده است. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد که در مورد ابعاد سلامت در کتاب‌های علوم تجربی دورۀ ابتدایی به بعد جسمی بیشتر و به بعد معنوی کم­تر توجه شده است. همچنین در کتاب‌های علوم تجربی دوره ابتدایی در زمینۀ معضلات زیست‌محیطی، بیشترین توجه به مسئلۀ خاک و کم­ترین توجه به معضلات صوتی بوده است. نتایج حاصل از تجزیه‌وتحلیل داده‌ها حاکی از آن بود که کتب علوم تجربی دورۀ دوم ابتدایی در زمینۀ میزان توجه به هر یک از مؤلفه‌های ابعاد سلامت، به‌ سلامت جسمی و سلامت اجتماعی بیشتر پرداخته و در مقابل به مؤلفه‌های ابعاد سلامت روانی و معنوی کم­تر پرداخته است. همچنین، این کتب در زمینۀ آموزش مؤلفه‌های محیط زیست، به مؤلفه‌های مرتبط با هوا و خاک بیشتر و به مؤلفه‌های آب و صوت کم­تر توجه داشته ­اند.