اخلاق زیستی در آموزش زیست‌شناسی

Abstract

اصطلاح اخلاق زیستی (Bioethics) ریشه‌های متعددی دارد، اما عموماً به معنای اخلاق پزشکی تلقی می‌شود. کاربرد اتخاذشده در این مقاله تا حدودی گسترده‌تر است و شامل اخلاق زیست‌محیطی و ابعاد اجتماعی، اخلاقی بیولوژیکی و زیست پزشکی در سطح دبیرستان و دانشگاه، برای رشته‌های علوم تجربی و زیست­شناسی را شامل می‌شود. این موضوع مهم است که زیست شناسان و کسانی که زیست‌شناسی تدریس می‌کنند از پیامدهای اخلاقی و اجتماعی کار خودآگاه باشند و ابزارهای فکری برای ورود به این بحث را داشته باشند؛ بنابراین، لازم است در مدارس و دانشگاه‌ها، معیارهای مربوط به اخلاق زیستی در نظر گرفته شوند. این برنامه عمدتاً برای کاربران آموزش زیست‌شناسی و علوم طراحی‌شده است، اما برای دانش‌آموزان سایر رشته‌ها نیز آزاد است. در مطالعۀ مروری حاضر که بر اساس اطلاعات جمع‌آوری‌شده از موتور جستجوهای Google Scholar، PubMed و Science Direct و با استفاده از کلیدواژه‌های اخلاق زیستی، آموزش زیست‌شناسی، بیوتکنولوژی و پداگوژی دانش محتوا (PCK) انجام شد، تأملی در افزایش آگاهی دانش ­آموزان از مسائل اجتماعی و اخلاقی ناشی از پیشرفت علوم زیستی و به‌ویژه بیوتکنولوژی مدرن مدنظر قرار گرفت؛ زیرا رشد و توسعه دانش آموزان و دانشجویان به‌عنوان افرادی فعال، خودتنظیم و خودمختار که قادر به اتخاذ تصمیمات آگاهانه و توجیه اخلاقی در مورد مسائل اجتماعی در علوم زیستی هستند بسیار مهم و کاربردی است.