سیره پژوهی اهل بیت (علیهم السلام) رویکرد تمدنی
مرور بر اساس
مجموعههای این پایگاه
ارسال های اخیر
-
نقشآفرینی تأویلی اهل بیت: در تعمیق معنایی نقصان ارض: الگوی حیات و ممات تمدنی
(دفتر تبلیغات اسلامی شعبه خراسان رضوی- پژوهشکده اسلام تمدنی, 2025-03-21)این پژوهش با رویکرد تحلیل تاریخی-مفهومی به واکاوی نقش تأویلی روایات اهلبیت: در بسط و تعمیق معنایی آیه شریفه «أَفَلاَ یَرَوْنَ أَنَّا نَأْتِی الْأَرْضَ نَنقُصُهَا مِنْ أَطْرَافِهَا» میپردازد. در گام نخست، مقاله قرائتهای ...
-
چرایی و پیامدهای ستمگری و ستمستیزی در سپهر آموزههای رضوی؛ رهیافتی تمدنی
(دفتر تبلیغات اسلامی شعبه خراسان رضوی- پژوهشکده اسلام تمدنی, 2025-03-21)در خوانش تمدنی آموزههای رضوی با موضوعات مختلفی روبهرو هستیم که واکاوی و درنگ در آنها راهی مناسب برای دست یافتن به منظومه اندیشه تمدنی امام رضا(ع) بهشمار میرود. این جستار بر آن است موضوع ستمگری و ستمستیزی را که پدیدهای ...
-
تلازم اخلاق قدرت با عدالت در حکمرانی علوی و مقایسه آن با دیدگاه ماکیاولیسم
(دفتر تبلیغات اسلامی شعبه خراسان رضوی- پژوهشکده اسلام تمدنی, 2025-03-21)در نگرش دینیِ اسلامی، قدرت و عدالت تلازمی ناگسستنی دارند؛ در حالیکه در اندیشه ماکیاولی، با محوریت منافع و مقتضیات قدرت، این پیوند گسسته و اخلاق تابع مصلحت میشود. مسئله اصلی این پژوهش آن است که آیا عدالت و اخلاق در حکمرانی ...
-
عدالت علوی و نفی خویشاوندسالاری
(دفتر تبلیغات اسلامی شعبه خراسان رضوی- پژوهشکده اسلام تمدنی, 2025-03-21)امیرالمؤمنین علی(ع) با عدالتش مشهور و شناخته شدهاست. آنحضرت اهل تبعیض و بیعدالتی نبود و با وجود این به خویشاوندانش احترام میگذاشت و به آنان کمک میکرد. در این نوشتار به این سؤال پاسخ داده شد که عدالت علوی و عدم تبعیض ...
-
بازآفرینی آموزه عدالت در سیره اهل بیت(ع) بر اساس نظریه الگوی مقدس میرچا الیاده
(دفتر تبلیغات اسلامی شعبه خراسان رضوی- پژوهشکده اسلام تمدنی, 2025-03-21)عدالت یکی از قدیمترین آموزههای ادیان در طول تاریخ بودهاست. بر اساس نص قرآنکریم، اجرای عدالت در جوامع از اهداف دین بهشمار میرود. از اینرو در اسلام آموزه عدالت از نخستین مباحث نظری و عملی شناخته شدهاست؛ چنانکه گروه ...
-
عدالت در اندیشه افلاطون و امام علی(ع): از نظم عقلانی تا قسط الهی
(دفتر تبلیغات اسلامی شعبه خراسان رضوی- پژوهشکده اسلام تمدنی, 2025-03-21)عدالت مفهومی بنیادین در سنتهای فلسفی و دینی است و در میان فیلسوفان یونانی و متفکران اسلامی جایگاه ویژهای داشته است. افلاطون عدالت را در قالب نظم عقلانی نفس و جامعه تبیین میکند، در حالیکه امام علی(ع) آن را رکن دیانت و ...
-
دشواری های سیره نگاری پیامبر و راه حل های آن
(دفتر تبلیغات اسلامی شعبه خراسان رضوی- پژوهشکده اسلام تمدنی, 2024-09-22)مقاله حاضر به بررسی رویکردهای نویسندگان قدیم و جدید مسلمان و غربی در سیره نویسی محمد بن عبدالله اختصاص دارد و منابع زندگانی او و روش های مختلف سنجش اعتبار آنها را مورد ارزیابی قرار می دهد. پژوهش حاضر، با مرور سیر مطالعاتی ...
-
مقایسه عملکرد امام علی(ع) و معاویه در برقراری امنیت در خلافت اسلامی
(دفتر تبلیغات اسلامی شعبه خراسان رضوی- پژوهشکده اسلام تمدنی, 2024-09-22)امنیت در ابعاد نظامی، اقتصادی، اجتماعی و فردی حق طبیعی افراد جامعه است. حکومتها باید با روشهای صحیح امنیت را در ممالک خود تحقق ببخشند. در طول تاریخ برخی حاکمان چون معاویه تلاش کردند تا برای حفظ منافع شخصی و صرفاً در بعد ...
-
معنای «عدالت» در سخنان و سیره امام رضا(ع) بر مبنای نظریه بازیهای زبانی ویتگنشتاین
(دفتر تبلیغات اسلامی شعبه خراسان رضوی- پژوهشکده اسلام تمدنی, 2024-09-22)در قرآن و روایات، دستکم دو ریشه «عدل» و «قسط» برای معنای عدالت بهکار رفتهاند، که هر دو واژه معانی متفاوتی، از دادگری و داوری به حق، میانهروی، قرار دادن هر چیزی در جایگاه متناسب و شایسته آن، تا انحراف و کژی و حتی جور و ...
-
سیاستهای امام علی(ع) در برقرای عدالت اقتصای با تأکید بر نهج البلاغه
(دفتر تبلیغات اسلامی شعبه خراسان رضوی- پژوهشکده اسلام تمدنی, 2024-09-22)حکومت امام علی(ع) از نظر اقتصادی دوره عدالت ورزی بود. پس از 25 سال از رحلت پیامبر(ص) دریچه ای جدید در حکومت اسلامی و تلاشی سترگ در مبازره با تبعیض ها و بازگشت به دوره رسول خدا گشوده شد. برخی دیدگاه های اقتصادی امام در ...
-
عدالت اجتماعی، راهبرد پیامبر(ص) برای برون رفت از جامعه جاهلی به جامعه اسلامی
(دفتر تبلیغات اسلامی شعبه خراسان رضوی- پژوهشکده اسلام تمدنی, 2024-09-22)عدالت اجتماعی از اهداف بنیادین پیامبر اسلام(ص) برای تحول جامعه جاهلی به جامعه انسانی/ اسلامی بود. این برنامه همه کرد و کارهای آن حضرت را تحتالشعاع خود قرار داده بود. ایشان برای گذار جامعه از این مسیر پر پیچ و خم، یعنی ...
-
حکمرانی علوی در سنجه عدالت
(دفتر تبلیغات اسلامی شعبه خراسان رضوی- پژوهشکده اسلام تمدنی, 2024-09-22)حکمرانی امام علی(ع) که در فرایندی قابل پیشبینی و تبیین پذیر شکل گرفت تا گسست پدید آمده در حیات اسلامی را التیام ببخشد، دوام چندانی نیافت و به زودی با چالشهایی روبه رو شد که در نهایت به شهادت آن جناب کشیده شد. اینکه ...
-
تأثیر ترجمه قرآن به زبانهای اروپایی بر انگارهسازی از پیامبر(ص) در غرب
(دفتر تبلیغات اسلامی شعبه خراسان رضوی- پژوهشکده اسلام تمدنی, 2023-09-23)نخستین انگارهسازی غربیان از پیامبر(ص)، با انگیزههای دینی و معمولاً با نوعی افسانهسازی همراه بود. تداوم و تکرار این نوع انگارهها تا پایان قرون وسطی، سبب شد تا مدتها ذهنیت غرب از آن متأثر باشد. عوامل متعددی بر نوع ...
-
ردّ پاهای بوم شناختی در سیره رسول خدا(ص)
(دفتر تبلیغات اسلامی شعبه خراسان رضوی- پژوهشکده اسلام تمدنی, 2023-09-23)بومشناسی (اکولوژی) به معنای انعکاس متقابل زیستبوم در جامعه بشری است؛ از اینرو جوامع بشری بدون رعایت، ملاحظه و تعامل با زیست بوم اطراف خویش، امکان پاگیری یا تداوم حیات نمییابند. مقاله پیشرو، با پرهیز عامدانه از ...
-
اسلوب آموزشی رسول الله(ص) در تعامل با قشرهای اجتماعی
(دفتر تبلیغات اسلامی شعبه خراسان رضوی- پژوهشکده اسلام تمدنی, 2023-09-23)سیره رسول الله در ابعاد سیاسی، فرهنگی و اجتماعی برای مسلمانان الگوی حسنه محسوب میشود. آن حضرت در زمینه های مختلف و به ویژه جذب قلوب گروههای مختلف اجتماعی از روش های بدیع استفاده میکرد. پیامبر(ص) برای ابلاغ رسالت و ...
-
تأثیر اخلاقمداری پیامبر اکرم(ص) بر تحقق همبستگی اجتماعی
(دفتر تبلیغات اسلامی شعبه خراسان رضوی- پژوهشکده اسلام تمدنی, 2023-09-23)نوع برخورد رسول اکرم با دیگران از اهمیت بسیاری برخوردار است. رعایت اخلاق در زندگی از مهمترین شاخصههای رفتاری آن حضرت به شمار میرود. پرسش اصلی مقاله این است که سلوک اخلاقی پیامبر(ص) و نوع رفتارهای ایشان با دیگران چگونه ...
-
نسبت اخلاق و دعوت اسلامی در سیره پیامبر اکرم(ص)
(دفتر تبلیغات اسلامی شعبه خراسان رضوی- پژوهشکده اسلام تمدنی, 2023-09-23)وضع اخلاقی جامعه عرب پیش از اسلام تابعی از سنتهای قبیلگی بود. این امر موجب شکلگیری اخلاق منفعتطلبانه شد که در قرآن کریم از آن با عنوان حمیت جاهلی تعبیر شدهاست. بر این اساس راهبرد پیامبر اکرم(ص) برای مقابله با آن وضع، ...
-
عطوفت در اوج قدرت: شیوه رفتاری پیامبر(ص) در همگرا کردن مخالفان و نومسلمانان با جامعه اسلامی
(دفتر تبلیغات اسلامی شعبه خراسان رضوی- پژوهشکده اسلام تمدنی, 2023-09-23)رشد قدرت سیاسی و نظامی پیامبر(ص) در مدینه بهگونهای بود که در مدت کوتاهی منطقه حجاز را به پذیرش وضع موجود و حتی تسلیم در برابر اسلام واداشت. پیامبر(ص) در شیوه برخورد با مخالفان و نومسلمانان برای همگرا کردن آنان با جامعه ...
-
پیامبر برای چه؛ تمدن آدم یا تمدن آهن؟
(دفتر تبلیغات اسلامی شعبه خراسان رضوی- پژوهشکده اسلام تمدنی, 2023-09-23)



