نقد و نظر

 

مجموعه‌های این پایگاه

ارسال های اخیر

  • «سکولاریسمِ گزینه‌ای» در جهان اسلام؛ بررسی اندیشهٔ چارلز تیلور دربارهٔ فرایند عرفی‌شدنِ جوامع اسلامی 

    بابایی, حبیب اله (دفتر تبلیغات اسلامی حوزه علمیه قم (پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی), 2024-02-20)
    سکولاریسمِ گزینه‌ای، سکولاریسم برآمده، نه از حذف دین، بلکه از قبول دین به مثابۀ یک گزینه در کنار هزاران گزینه دیگر است. گوناگونی و تکثر گزینه‌های دینی و شبه‌دینی و غیردینی - در مقام نظر و در مقام زیست فردی و اجتماعی - نوع ...

  • ارزیابی آرا اصولی فیض کاشانی در کتاب معتصم‌الشیعه 

    غضنفری, علی؛ احمدی بیغش, خدیجه (دفتر تبلیغات اسلامی حوزه علمیه قم (پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی), 2024-02-20)
    نگرش اخباری و اصولی دو روش فهم دین از متون اصلی در میان اندیشمندان شیعی است که بیش از چهار قرن از نزاع‌های فکری و یا ایجاد و شکل‌گیری مکاتب گوناگون میان طرفداران آنها را پشت سر گذاشته است. پژوهش حاضر در پی پاسخگویی به این ...

  • تأثیر پراگماتیسم مولد جان دیویی بر فلسفۀ تکنولوژی لری هیکمن 

    مکاریان پور, علیرضا؛ صادقی, رضا (دفتر تبلیغات اسلامی حوزه علمیه قم (پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی), 2024-02-20)
    لری هیکمن با نگاهی پراگماتیستی به فلسفۀ تکنولوژی وارد شده است. در این مقاله، از نسبت فلسفۀ تکنولوژی هیکمن با پراگماتیسم جان دیویی بحث خواهد شد. هدف این است که نتایج فلسفۀ دیویی در بحث از تکنولوژی مشخص شود. تا پیش از قرائت ...

  • نقدی کوتاه بر درون‌نگریِ دکارتی با تمرکز بر تز شفافیت 

    حسینی, سید مصطفی؛ صوفیانی, محمود؛ اصغری, محمد (دفتر تبلیغات اسلامی حوزه علمیه قم (پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی), 2024-02-20)
    درون‌نگری روشی است برای دسترسی به محتویات ذهن، و تحقق آن نیز بسته به پذیرشِ تز «شفافیت ذهن» است. این تز بخشی از پارادایم فلسفهٔ دکارت را برای شناخت ذهن تشکیل می‌دهد، و به واسطهٔ ویژگی‌هایی، مانند بی‌واسطگی، خطاناپذیری، ...

  • بررسی انتقادی راهکارِ جان مارتین فیشر در حل معضل بخت 

    خدامرادی, محمدامین؛ ورزدار, کرامت (دفتر تبلیغات اسلامی حوزه علمیه قم (پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی), 2024-02-20)
    مسئلهٔ اساسی این پژوهش تحلیل و نقد راهکار جان مارتین فیشر در حل معضل بخت و هدف از آن نشان‌دادن ناکارآمدی این راهکار به روش توصیفی - تحلیلی است. بر اساس معضل بخت، نفی تعین‌گروی در پیدایش یک کنش به سلب آزادی و مسئولیت اخلاقی ...

  • نقدی بر دیدگاه جایگزینی تقوا به جای اخلاق در هندسۀ معارف دین 

    بوسلیکی, حسن (دفتر تبلیغات اسلامی حوزه علمیه قم (پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی), 2024-02-20)
    رابطۀ اخلاق با دین از دیرباز موضوع مباحثات فلسفی و الهیاتی بوده است. در سال‌های اخیر، این ایده که ناسازگاری اخلاق با دین واقعیت دارد، به اَشکال مختلفی مطرح شده و طرفدارانی پیدا کرده است. در این میان، عده‌ای دین را به نفع ...

  • مفهوم‌شناسی مسئولیت اخلاقی 

    دانش, جواد (دفتر تبلیغات اسلامی حوزه علمیه قم (پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی), 2024-02-20)
    ماهیت، قلمرو و شرایط مسئولیت اخلاقی از مباحث پرمناقشۀ حوزۀ مطالعات اخلاقی است. به نظر می‌رسد بخش قابل اعتنایی از این مناقشات، برخاسته از ابهام مفاهیمی، چون مسئولیت اخلاقی و ارادۀ آزاد بوده است. این پژوهش بر آن است تا در ...

  • هماهنگی قوا و ایده‌ها در امر زیبا و والا: مبنای ابعاد تربیتی نقد سوم کانت 

    آفرین, فریده (دفتر تبلیغات اسلامی حوزه علمیه قم (پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی), 2023-12-22)
    هدف اینکه با روش توصیفی‌تحلیلی با مبنا قرار دادن هماهنگی و پرورش قوا و بحث ایده در امر زیبا و والا ابعاد تربیتی نقد سوم کانت بررسی شود. طیف معانی و ابعاد تربیتی-بیلدونگی مرتبط با امر زیبا و والا مانند پرورش قوا و روح، پرورش ...

  • نسبت رویکردهای مختلف به ذهن با امکان هوش مصنوعی قوی 

    قاضوی, سید محمد؛ واعظی, احمد (دفتر تبلیغات اسلامی حوزه علمیه قم (پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی), 2023-12-22)
    نظریه هوش مصنوعی قوی در عصر حاضر یکی از پرچالش و اهمیت‌ترین نظریاتی است که طرفداران و منکران بسیاری پیدا کرده است. پاسخ به مسئله مذکور مستلزم داشتن رویکرد درباره رابطه ذهن/نفس و بدن است. تفاوت رویکردها منجر به تفاوت پاسخ ...

  • تفکر؛ ساحت پرسش گری، رهایی و انکشاف (بررسی دیدگاه هیدگر درباره تفکر وجودی) 

    سیف زاد آبکنار, یوسف؛ پازوکی, بهمن (دفتر تبلیغات اسلامی حوزه علمیه قم (پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی), 2023-12-22)
    بسیاری از فیلسوفان معاصر از آثار هیدگر در اندیشه خویش بهره برده‌اند. بنابراین بررسی اندیشه هیدگر و تعیین چارچوب تفکر وی راهگشای این تأثیرپذیری‌ها خواهد بود. چنان‌که مرز میان تفکر محاسبه‌ای و تفکر انکشافی نشان‌گر این تفاوت ...

  • تحلیل گستره فعالیت فرقه های انحرافی مهدویت 

    رضایی, مصطفی؛ ایزدهی, سید سجاد (دفتر تبلیغات اسلامی حوزه علمیه قم (پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی), 2023-12-22)
    امروزه با گسترش فرقه‌های انحرافی مهدویت و ترویج بیش از پیش فرهنگ آزادی عقیده و بیان در سطح بین‌المللی و جامعه ایران، پیروان این فرق با تکیه بر مواد حقوقی مرتبط، برخورداری از آزادی در تبلیغ و بیان اعتقادات خود را حقی بدیهی ...

  • نقدی بر دیدگاه محمد مجتهدشبستری در انکار واقع‌نمایی گزاره‌های معاد در قرآن کریم 

    علیزاده, مریم (دفتر تبلیغات اسلامی حوزه علمیه قم (پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی), 2023-12-22)
    واقع‌نمایی به معنای نشان دادن وجود عینی اشیاء در خارج از ادراک ماست. این نظریه در خصوص گزاره‌های دینی قرآنی، از مسائل چالش برانگیز در دهه‌های اخیر بوده است. درحالی که واقع‌نمایی گزاره‌های معاد به جهت عدم تحقق بالفعل، مورد ...

  • تحلیل نظریه محمود ایوب با عنوان رنج رهایی بخش در اسلام 

    کشاورز مروجی, محمدمهدی؛ پاول کلوهسی, کریستوفر؛ رسولی پور, رسول (دفتر تبلیغات اسلامی حوزه علمیه قم (پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی), 2023-12-22)
    این مقاله به تحلیل نظریه محمود ایوب با عنوان رنج رهایی بخش در اسلام می‌پردازد. وی در این نظریه از آموزه رنج رهایی بخش در مسیحیت الهام گرفته است که در آن مصائب و رنج های عیسی مسیح(ع) به عنوان فدیه ای برای نجات بشر و رهایی ...

  • بررسی تطبیقی الگو گرایی در مسیحیت و اسلام؛ با تأکید بر دیدگاه زگزبسگی و اخلاق ولایی 

    میرصانع, سیدمحمدباقر (دفتر تبلیغات اسلامی حوزه علمیه قم (پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی), 2023-12-22)
    الگوگرایی یکی از گونه‌های اخلاق فضیلت است که مطابق آن اسوۀ اخلاقی معیار اساسی اخلاق است. تا کنون دو قرائت مختلف از الگوگرایی ارائه شده است؛ قرائت برخاسته از سنت مسیحی و قرائت برخاسته از سنت اسلامی/شیعی. الگوگرایی در سنت ...

  • طبیعت‌گرایی و خودشکنی‌هایش 

    عبادی, احمد؛ امدادی ماسوله, محمد (دفتر تبلیغات اسلامی حوزه علمیه قم (پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی), 2023-09-23)
    خودشکن‌بودن طبیعت‌گرایی انگاره‌ای تاریخی است. دو نوع از جدیدترین تقریرها از آن، متعلق به استدلال تعقلی و تکاملی است. این دو استدلال به‌ترتیب در پی مقابله با این دو انگارۀ اصلی طبیعت‌گرایی‌اند: بین حالت‌های ذهن ارتباط صرف ...

  • تعریف علم حضوری در تفاسیر المیزان، الصافی و فلسفه ملاصدرا 

    ساری عارفی, معصومه سادات؛ کهنسال, علیرضا؛ حسینی شاهرودی, سید مرتضی (دفتر تبلیغات اسلامی حوزه علمیه قم (پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی), 2023-09-23)
    این پژوهش با رویکرد توصیفی‌ـ‌تحلیلی به تبیین تعریف علم حضوری از دیدگاه فلسفۀ ملا صدرا و تفاسیر الصافی و المیزان می‌پردازد. هدف این مقاله از سویی ارزیابی میزان همخوانی دیدگاه فلسفی صدرا در تعریف علم حضوری با تفاسیر شارحان ...

  • بررسی برهان اجماع عام برای اثبات وجود خدا بر اساس تقریر لیندا زاگزبسکی 

    خاکی صدیق, سجاد؛ نصیری, منصور (دفتر تبلیغات اسلامی حوزه علمیه قم (پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی), 2023-09-23)
    برهان اجماع عام از ‌جمله برهان‌های اثبات وجود خدا است. در این برهان باور عمومی به وجود خدا دلیلی برای وجود اوست. اگرچه این برهان به اندازۀ برهان‌های دیگر مورد توجه فیلسوفان قرار نگرفته، ولی با این حال همیشه مورد بحث، بررسی، ...

  • ارزیابی روش تئودور خوری در تفسیر قرآن کریم 

    عیسی زاده, نیکزاد؛ متوسل آرانی, محمود؛ صدارت, فریبا (دفتر تبلیغات اسلامی حوزه علمیه قم (پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی), 2023-09-23)
    قرآن کریم به‌عنوان یکی از کتاب‌های آسمانی، همواره مورد مطالعۀ مستشرقان با فعالیت‌های مختلفی از جمله ترجمه و تفسیر و با اهدافی چون ایجاد تشابه ویا تقابل قرآن و سایر کتاب‌های آسمانی، عرضۀ ضعف قرآن، کشف واقعیت با معیارهای ...

  • بررسی دیدگاه قرآن و عهد جدید در باره الوهیت مسیح (علیه السّلام) 

    صحاف کاشانی, محمد (دفتر تبلیغات اسلامی حوزه علمیه قم (پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی), 2023-09-23)
    در قرآن مجید مسیح (علیه السّلام) خود را بندۀ خدا می‌داند و هرگونه ادعای الوهیت را از خود نفی می‌کند؛ ولی مسیحیان تثلیث‌گرا معتقدند عیسی در عهد جدید ادعای الوهیت کرده که به ظاهر این مسئله تضادی بین قرآن و عهد جدید را ...

  • ردیابی مسئولیت اخلاقی در فرایند خودفریبی 

    کوهی, توکل (دفتر تبلیغات اسلامی حوزه علمیه قم (پژوهشگاه علوم و فرهنگ اسلامی), 2023-09-23)
    برای آن که بتوان عاملی را در برابر کنشگری معینی از نظر اخلاقی مسئول قلمداد کرد، لازم است که فعل او مسبوق به شرایطی چون علم و آگاهی، قصد و نیت، توانایی و در نهایت اختیار یا اراده آزاد باشد. اما گاه با وجود آنکه در بادی امر ...

View more