پژوهش در نظامهای آموزشی

اطلاعات نشریه

صاحب امتیاز: انجمن پژوهشهای آموزشی ایران

سردبير: دکتر فریبرز درتاج

شاپا: ۲۳۸۳-۱۳۲۴

ايميل:  info@jiera.ir

وبسایت:  www.jiera.ir

تعداد شماره ها: 48

تعداد مقالات: 948

تاریخ به رور رسانی:  1398/12/28

ارزشیابی میزان توفیق برنامه‌های کارآفرینی و نقش آن در اشتغال مولد: مطالعه موردی در نظام مهارت آموزی رسمی در سطح پیش از دانشگاه

عبدالرضا شیخ الاسلامی; کیوان صالحی; حسن رضا زین آبادی

پژوهش در نظامهای آموزشی, دوره 6, شماره 17, صفحه 1-24

چکیده مطالعۀ حاضر، با هدف قضاوت در خصوص کیفیت برنامههای کـارآفرینی و نقـش آن در اشـتغال مولـد ، در سـه مرحله، میزان توفیق هنرستانهای دخترانۀ شهر تهران را به عنوان یکی از زیرمجموعههـای نظـام مهـارت آمـوزی رسمی در سطح پیش از دانشگاه، مورد ارزیابی قرار داده است. در مرحله «پیشارزشیابی»، نشـانگ رها و معیارهـای قضاوت در سطوح «نامطلوب، نسبتاًمطلوب و مطلوب» تدوین شد. در مرحلۀ «ارزشیابی»، با استفاده از نشانگرهای تدوین شده، و تدوین ابزارهای مورد نیاز، دادهها از زیرجامعههای هنرجویان، هنرآموزان، مدیران، دانشآموختگـان و کارفرمایان گردآوری شد. نتایج نشان داد که میزان توفیق هنرستانهای دخترانۀ نواحی شمال و مرکز شهر تهـران در برنامههای کارآفرینی، در سطح «نامطلوب» و در هنرستانهای دخترانۀ نواحی جنوب، شرق و غرب شهر تهران در سطح «نسبتاً مطلوب» قرار دارد. به طور کلی و در مجموع کلیۀ نواحی مورد بررسی، میزان توفیق هنرستانهـای دخترانۀ شهر تهران در برنامههای کارآفرینی، در سطح «نامطلوب» ارزشیابی شد. در مرحلۀ «پسارزشیابی»، ضـمن استفاده از نتایج تحلیل محتوای سؤالات بازپاسخ پرسشنامۀ دانشآموختگان و کارفرمایان و مصاحبه با هنرجویـان، هنرآموزان، و کارشناسان نظام مهارتآموزی، علل نتایج بدست آمده در مرحله ارزشیابی، مورد بحث قرار گرفته و راهکارهای بهبود، پیشنهاد شد.

آموزش فنی و حرفه‏ای در قرن 21: سیاست‏ های یونسکو در خصوص آموزش فنی و حرفه‌ای در عصر اطلاعات و مقایسه جایگاه آموزش فنی و حرفه‌ای ایران با آن سیا‌ست‌ها

جمال سلیمی

پژوهش در نظامهای آموزشی, دوره 6, شماره 17, صفحه 25-43

چکیده هدف این مقاله بررسی خط مشیهای یونسکو در رابطه با آموزش فنی و حرفهای و همچنین میزان انطباق آن با برنامههای فنی و حرفهای و مهارتآموزی در ایران است. برای این منظـور بـا توصـیف و شناسـایی مؤلفههای این آموزش ها از منظر یونسکو، به بررسی میزان انطباق برنامههـای فنـی و حرفـه ای مـا بـا ایـن سیاستهای جهانی در دوره های فنی و حرفهای پرداخته شده است. در این مقاله 12 مورد از سیاستها و پیشنهادهای یونسکو استخراج و در حوزه آموزش فنی و حرفهای ایران مورد آزمون قرار گرفتـه انـد . روش پژوهش کتابخانهای و توصیفی است. جامعۀ آماری شامل مربیان هنرستانهای شـهر سـنندج (بـه صـورت تصادفی 20 نفر انتخاب شدند) و مسئولان سازمان فنی و حرفهای استان (بـه تعـداد 10 نفـر از مـدیران و کارشناسان) هستند. ابزار تحقیق پرسشنامۀ محققساخته و برای تحلیل دادهها از روش تحلیل کمی استفاده شده است. نتایج نشان میدهد که در 7 مورد از سیاستهـای پیشـنهادی (خـط مشـی هـا، برنامـه ریـزی و مدیریت ، ابعاد فنی و حرفهای آموزش عمومی ، آموزش فنی و حرفهای به منزله آماده شدن برای حوزه کار و اشتغال ، آموزش فنی و حرفـه ای بـه عنـوان یـادگیری مـداوم ، مکانیسـم راهنمـایی و مشـاورت ، فراینـد یادگیری، کارکنان و اعضای آموزشی مؤسسات فنی و حرفهای) وضعیت در حد نسبتاً مطلوب اسـت و در 5 مورد از سیاستهای پیشنهادی (تعریف و دامنه آموزش فنی و حرفهای، سیستم آموزش فنی و حرفهای: اهداف و مقاصد، محتوای برنامههای کارآموزی ، کادر مدیریتی و نظـارتی در برنامـه هـای آمـوزش فنـی و حرفهای ، همکاریهای بینالمللی) موارد نامطلوب برآورد شده است

آسیب‏ شناسی عوامل درونی و بیرونی نظام فنی و حرفه‏ ای استان خوزستان در چارچوب اهداف و انتظارات نظام جامع آموزش مهارت و فنّاوری

یداله مهرعلیزاده; ولی اله آهنگ; سکینه شاهی

پژوهش در نظامهای آموزشی, دوره 6, شماره 17, صفحه 71-106

چکیده این پژوهش با هدف آسیب شناسی عوامل بیرونی و عوامل درونی نظام فنی و حرفهای استان خوزستان در چارچوب اهداف و انتظارات سازمان آموزش مهارت و فنّاوری ایران انجام شده است. روش مورد استفاده در این پژوهش، روش ترکیبی بر پایه سهسویهسازی (انجام مصاحبه، تحلیل اسـناد و مـدارک و اجرای پرسشنامه) است. جامعۀ آماری این پژوهش ، شامل ک ۀلی مدیران و مربیان سازمان آموزش فنی و حرفهای استان خوزستان در سال تحصیلی 1390-1389 بود. مصاحبه نیز در دو مرحلـه انجـام گرفـت : مصاحب ۀ اولیه برای تهیه و توزیع پرسشنامه و مصاحبه ثانویه برای وزن دهی به سـؤالات پرسـش نامـه . پرسشنامه نیز بین مدیران و مربیان سازمان فنی و حرفهای توزیع شد. نتایج یافتههای پژوهش حـاکی از این است که در نظام فنی و حرفهای استان خوزستان، در ارزیابی محیط بیرونی، تهدیدها بر فرصت- ٤ ها غلبه داشته و در ارزیابی محیط درونی، قوتها بر ضعفها غلبه دارند.

جایگاه اشتغال دانش‌آموختگان هنرستان‏ های فنی‌وحرفه‌ای و کاردانش در شهر شیراز

سید محمدحسین حسینی; عباس صدری; معصومه مطور

پژوهش در نظامهای آموزشی, دوره 6, شماره 17, صفحه 107-127

چکیده این پژوهش با هدف بررسی جایگاه اشتغال دانشآموختگان مهارتی آمـوزش هـای فنـی و حرفـه ای و کـار و دانش در شهر شیراز انجام گرفت. روش تحقیق، روش توصیفی ـ پیمایشی بود . در این پژوهش نمونـه ای370 نفره با روش نمونهگیری طبقهای تصادفی و با بهرهگیـری از جـدول تعیـین حجـم نمونـه کرسـی و مورگـان انتخاب شد. برای گردآوری دادهها از پرسشنامۀ محقـق سـاخته اسـتفاده شـد کـه روایـی آن از طریـق روایـی محتوایی و پایایی آن از طریق آلفای کرونباخ برابر با 89 /0 برآورد شد. برای تحلیل دادهها از تکنیکهـای آمـار توصیفی (جدول توزیع فراوانی، نمودار و درصد) و آزمونهـای اسـتنباطی ( و کلمـوگروف اسـمیرنوف ) استفاده شد. نتایج پژوهش نشان میدهدکه فقط11.8 درصد از دانشآموختگان بـا مـدرک دیـپلم، در مشـاغل فردی، به صورت قراردادی و تمام وقت مشغول شدهاند. اکثر دانشآموختگان رضایت شغلی کمی دارند، بـین شغل و رشتۀ تحصیلی اکثر دانشآموختگان تناسبی وجود ندارد، درآمد اکثر دانشآموختگـان 201 هزارتومـان به بالاست، آموزشهای فنیو حرفهای و کار و دانش در حد کم به نیازهای شغلی افـراد پاسـخگو هسـتند و مهارتهای آموختهشده در هنرستانها کاربردی در شغل دانشآموختگان ندارد و برای انجـام وظـایف شـغلی اصلاً کافی نیستند. نتیجه اینکه، در شرایط فعلی ارتباطی بین آمـوزش هـای رسـمی فنـی و حرفـه ای و کـار و دانش با اشتغال وجود ندارد

نقش مهارت‌های فنی و غیر فنی در فرآیند تجاری سازی اختراعات و نوآوری‏های مهارت آموختگان سازمان آموزش فنی و حرفه‏ ای کشور

پوراندخت نیرومند; اکبر فرجی ارمکی; محبوبه رنجبر; سهراب مسجدیان جزی

پژوهش در نظامهای آموزشی, دوره 6, شماره 17, صفحه 129-143

چکیده هدف این پژوهش ارزیابی نقش آموزشهای مهارتی اعم از فنی و غیرفنی در فرآینـد تجـاری سـازی اختراعات و نوآوریهای کارآموزان آموزش فنی و حرفهای است. استراتژی تحقیق ، پیمایشی اسـت و جامعه هدف آن کـارآموزان مهـارت آموختـه مختـرع و نـوآوران سـازمان آمـوزش فنـی و حرفـه ای کشوراست. برای جمع آوری نظرات از پرسشنامه محقق ساخته با پایایی 8/0) آلفای کرونباخ) و بـرای بررسی نتایج تحقیق از آزمون دو جملهای، آزمون مقایسه میانگین رتبه، آزمون تی اسـتیودنت، آزمـون رتبه بندی فریدمن استفاده شده است. نتایج نشان داد که آموزش مهارتهای فنی و غیر فنی در فرایند تجاریسازی از اهمیت بالایی برخوردارند .

عوامل مؤثر بر گرایش زنان به مهارت‌آموزی در بخش مشاغل خانگی: مطالعۀ موردی در شهرستان گرمسار

کوروش جاویدنیا; مجتبی جاویدنیا

پژوهش در نظامهای آموزشی, دوره 6, شماره 17, صفحه 145-167

چکیده در این تحقیق ، به بررسی عوامل مؤثر بر گرایش زنان به مهارتآموزی در بخش مشاغل خانگی خواهیم پرداخت و میزان اثرگذاری هر یک ازعوامل را تعیین خواهیم کرد. بدین منظور نمونهای متشکل از 50 نفر از میان کلی ۀ متقاضیان مهارتآموزی در دورههای آمـوزش مشـاغل خـانگی مرکـز آمـوزش فنـی و حرفهای شهرستان گرمسار را به روش تصادفی ساده انتخاب و با استفاده از ضریب همبستگی اسپیرمن، ارتباط بین هر یک از عوامل شناسایی شده با گرایش متقاضیان بـه مهـارت آمـوزی بررسـی شـد و در نهایت ، با به کارگیری تکنیک دیماتل و منطق فازی، میزان اثرگـذاری هـر یـک از عوامـل تعیـین شـد . یافتههای نشان داد که رابطه معناداری میان نیاز اقتصادی، افزایش استقلال و نگرانی از آینده با گـرایش به مهارتآموزی در بخش مشاغل خانگی وجود دارد. همچنـین نتـایج حاصـل از بـ ه کـارگیری روش دیماتل فازی نشان داد که عامل رفع نیازهای اقتصادی، مهمترین عامل در گرایش زنان به مهارتآموزی در بخش مشاغل خانگی است و پس از آن به ترتیب عوامل افزایش استقلال، نگرانی از آینده، غلبه بـر تحقیرگرایی، جلوگیری از افسردگی و پر کردن اوقات فراغت قرار دارند

طراحی نظام ارزشیابی عملکرد آموزشی مربیان سازمان آموزش فنی و حرفه ‏ای

بیژن عبداللهی

پژوهش در نظامهای آموزشی, دوره 6, شماره 17, صفحه 169-188

چکیده هدف اصلی مقاله، طراحی نظام ارزشیابی عملکرد آموزشی مربیان سازمان آموزش فنی و حرفهای بـوده است. جامع ۀ آماری استادان، کارشناسان، مدیران و مربیان مرکز تربیت مربی کـرج بودنـد کـه بـا روش نمونهگیری در دسترس انتخاب شدند. دادههای لازم از اسناد مکتوب، پرسشنامۀ محققسـاخته و گـروه متمرکز جمعآوری شد. پرسشنامه با استفاده از ادبیات و تجربیات سازمانهای آموزشـی طراحـی شـد . برای روایی پرسشنامهها از روشهای روایی محتوایی و روایی سازه استفاده شده اسـت . بـرای بـرآورد ضریب پایایی پرسشنامه از روش آلفای کرونباخ استفاده شد. بـرای اعتباربخشـی و تحلیـل داده هـا از روشهای ترکیبی کیفی و کمی و روش تحلیل عاملی اکتشافی استفاده شد. نتایج حاکی از این است که نقشها و مسئولیتهای شغلی مربیان شامل: مهارتهای عرضـ ۀ مطالـب درسـی در کـلاس و کارگـاه ، مهارتهای مدیریتی و سازماندهی محیط یادگیری، مهارتهای ارزشـیابی یـادگیری ، دانـش محتـوایی ، مهارتهای طراحی یا برنامهریزی تدریس، توانایی ایجاد انگیـزه در فراگیـران و مهـارت هـای ارتبـاطی میشود. شاخصهای ارزشیابی عملکرد آموزشی مربیان نیز اعتباریابی شدند. منابع چندگانـه ارزشـیابی مورد تأیید واقع شد که این منابع عبارتاند از : نظرخواهی از فراگیران، خود ارزشیابی مربی، ارزشـیابی توسط مدیر، ارزشیابی توسط ناظر آموزشی، بررسی آثار علمی و ارزشـیابی میـزان یـادگیری فراگیـران . برای ارزشیابی عملکرد آموزشی ابزارهای: پرسشنام ۀ ارزشیابی فراگیران از کیفیت آموزشـی، پرسشـنام ۀ ارزشیابی مدیر از عملکرد آموزشی مربیان، برگ ۀ مشاهده از کلاس و کارگاه و پرسشنام ۀ خود ارزشیابی مربی طراحی شد.

ارزشیابی میزان توفیق برنامه‌های کارآفرینی و نقش آن در اشتغال مولد: مطالعه موردی در نظام مهارت آموزی رسمی در سطح پیش از دانشگاه

عبدالرضا شیخ الاسلامی; کیوان صالحی; حسن رضا زین آبادی

پژوهش در نظامهای آموزشی, دوره 6, شماره 17, صفحه 1-24

چکیده مطالعۀ حاضر، با هدف قضاوت در خصوص کیفیت برنامههای کـارآفرینی و نقـش آن در اشـتغال مولـد ، در سـه مرحله، میزان توفیق هنرستانهای دخترانۀ شهر تهران را به عنوان یکی از زیرمجموعههـای نظـام مهـارت آمـوزی رسمی در سطح پیش از دانشگاه، مورد ارزیابی قرار داده است. در مرحله «پیشارزشیابی»، نشـانگ رها و معیارهـای قضاوت در سطوح «نامطلوب، نسبتاًمطلوب و مطلوب» تدوین شد. در مرحلۀ «ارزشیابی»، با استفاده از نشانگرهای تدوین شده، و تدوین ابزارهای مورد نیاز، دادهها از زیرجامعههای هنرجویان، هنرآموزان، مدیران، دانشآموختگـان و کارفرمایان گردآوری شد. نتایج نشان داد که میزان توفیق هنرستانهای دخترانۀ نواحی شمال و مرکز شهر تهـران در برنامههای کارآفرینی، در سطح «نامطلوب» و در هنرستانهای دخترانۀ نواحی جنوب، شرق و غرب شهر تهران در سطح «نسبتاً مطلوب» قرار دارد. به طور کلی و در مجموع کلیۀ نواحی مورد بررسی، میزان توفیق هنرستانهـای دخترانۀ شهر تهران در برنامههای کارآفرینی، در سطح «نامطلوب» ارزشیابی شد. در مرحلۀ «پسارزشیابی»، ضـمن استفاده از نتایج تحلیل محتوای سؤالات بازپاسخ پرسشنامۀ دانشآموختگان و کارفرمایان و مصاحبه با هنرجویـان، هنرآموزان، و کارشناسان نظام مهارتآموزی، علل نتایج بدست آمده در مرحله ارزشیابی، مورد بحث قرار گرفته و راهکارهای بهبود، پیشنهاد شد.

آموزش فنی و حرفه‏ای در قرن 21: سیاست‏ های یونسکو در خصوص آموزش فنی و حرفه‌ای در عصر اطلاعات و مقایسه جایگاه آموزش فنی و حرفه‌ای ایران با آن سیا‌ست‌ها

جمال سلیمی

پژوهش در نظامهای آموزشی, دوره 6, شماره 17, صفحه 25-43

چکیده هدف این مقاله بررسی خط مشیهای یونسکو در رابطه با آموزش فنی و حرفهای و همچنین میزان انطباق آن با برنامههای فنی و حرفهای و مهارتآموزی در ایران است. برای این منظـور بـا توصـیف و شناسـایی مؤلفههای این آموزش ها از منظر یونسکو، به بررسی میزان انطباق برنامههـای فنـی و حرفـه ای مـا بـا ایـن سیاستهای جهانی در دوره های فنی و حرفهای پرداخته شده است. در این مقاله 12 مورد از سیاستها و پیشنهادهای یونسکو استخراج و در حوزه آموزش فنی و حرفهای ایران مورد آزمون قرار گرفتـه انـد . روش پژوهش کتابخانهای و توصیفی است. جامعۀ آماری شامل مربیان هنرستانهای شـهر سـنندج (بـه صـورت تصادفی 20 نفر انتخاب شدند) و مسئولان سازمان فنی و حرفهای استان (بـه تعـداد 10 نفـر از مـدیران و کارشناسان) هستند. ابزار تحقیق پرسشنامۀ محققساخته و برای تحلیل دادهها از روش تحلیل کمی استفاده شده است. نتایج نشان میدهد که در 7 مورد از سیاستهـای پیشـنهادی (خـط مشـی هـا، برنامـه ریـزی و مدیریت ، ابعاد فنی و حرفهای آموزش عمومی ، آموزش فنی و حرفهای به منزله آماده شدن برای حوزه کار و اشتغال ، آموزش فنی و حرفـه ای بـه عنـوان یـادگیری مـداوم ، مکانیسـم راهنمـایی و مشـاورت ، فراینـد یادگیری، کارکنان و اعضای آموزشی مؤسسات فنی و حرفهای) وضعیت در حد نسبتاً مطلوب اسـت و در 5 مورد از سیاستهای پیشنهادی (تعریف و دامنه آموزش فنی و حرفهای، سیستم آموزش فنی و حرفهای: اهداف و مقاصد، محتوای برنامههای کارآموزی ، کادر مدیریتی و نظـارتی در برنامـه هـای آمـوزش فنـی و حرفهای ، همکاریهای بینالمللی) موارد نامطلوب برآورد شده است

آسیب‏ شناسی عوامل درونی و بیرونی نظام فنی و حرفه‏ ای استان خوزستان در چارچوب اهداف و انتظارات نظام جامع آموزش مهارت و فنّاوری

یداله مهرعلیزاده; ولی اله آهنگ; سکینه شاهی

پژوهش در نظامهای آموزشی, دوره 6, شماره 17, صفحه 71-106

چکیده این پژوهش با هدف آسیب شناسی عوامل بیرونی و عوامل درونی نظام فنی و حرفهای استان خوزستان در چارچوب اهداف و انتظارات سازمان آموزش مهارت و فنّاوری ایران انجام شده است. روش مورد استفاده در این پژوهش، روش ترکیبی بر پایه سهسویهسازی (انجام مصاحبه، تحلیل اسـناد و مـدارک و اجرای پرسشنامه) است. جامعۀ آماری این پژوهش ، شامل ک ۀلی مدیران و مربیان سازمان آموزش فنی و حرفهای استان خوزستان در سال تحصیلی 1390-1389 بود. مصاحبه نیز در دو مرحلـه انجـام گرفـت : مصاحب ۀ اولیه برای تهیه و توزیع پرسشنامه و مصاحبه ثانویه برای وزن دهی به سـؤالات پرسـش نامـه . پرسشنامه نیز بین مدیران و مربیان سازمان فنی و حرفهای توزیع شد. نتایج یافتههای پژوهش حـاکی از این است که در نظام فنی و حرفهای استان خوزستان، در ارزیابی محیط بیرونی، تهدیدها بر فرصت- ٤ ها غلبه داشته و در ارزیابی محیط درونی، قوتها بر ضعفها غلبه دارند.

جایگاه اشتغال دانش‌آموختگان هنرستان‏ های فنی‌وحرفه‌ای و کاردانش در شهر شیراز

سید محمدحسین حسینی; عباس صدری; معصومه مطور

پژوهش در نظامهای آموزشی, دوره 6, شماره 17, صفحه 107-127

چکیده این پژوهش با هدف بررسی جایگاه اشتغال دانشآموختگان مهارتی آمـوزش هـای فنـی و حرفـه ای و کـار و دانش در شهر شیراز انجام گرفت. روش تحقیق، روش توصیفی ـ پیمایشی بود . در این پژوهش نمونـه ای370 نفره با روش نمونهگیری طبقهای تصادفی و با بهرهگیـری از جـدول تعیـین حجـم نمونـه کرسـی و مورگـان انتخاب شد. برای گردآوری دادهها از پرسشنامۀ محقـق سـاخته اسـتفاده شـد کـه روایـی آن از طریـق روایـی محتوایی و پایایی آن از طریق آلفای کرونباخ برابر با 89 /0 برآورد شد. برای تحلیل دادهها از تکنیکهـای آمـار توصیفی (جدول توزیع فراوانی، نمودار و درصد) و آزمونهـای اسـتنباطی ( و کلمـوگروف اسـمیرنوف ) استفاده شد. نتایج پژوهش نشان میدهدکه فقط11.8 درصد از دانشآموختگان بـا مـدرک دیـپلم، در مشـاغل فردی، به صورت قراردادی و تمام وقت مشغول شدهاند. اکثر دانشآموختگان رضایت شغلی کمی دارند، بـین شغل و رشتۀ تحصیلی اکثر دانشآموختگان تناسبی وجود ندارد، درآمد اکثر دانشآموختگـان 201 هزارتومـان به بالاست، آموزشهای فنیو حرفهای و کار و دانش در حد کم به نیازهای شغلی افـراد پاسـخگو هسـتند و مهارتهای آموختهشده در هنرستانها کاربردی در شغل دانشآموختگان ندارد و برای انجـام وظـایف شـغلی اصلاً کافی نیستند. نتیجه اینکه، در شرایط فعلی ارتباطی بین آمـوزش هـای رسـمی فنـی و حرفـه ای و کـار و دانش با اشتغال وجود ندارد

نقش مهارت‌های فنی و غیر فنی در فرآیند تجاری سازی اختراعات و نوآوری‏های مهارت آموختگان سازمان آموزش فنی و حرفه‏ ای کشور

پوراندخت نیرومند; اکبر فرجی ارمکی; محبوبه رنجبر; سهراب مسجدیان جزی

پژوهش در نظامهای آموزشی, دوره 6, شماره 17, صفحه 129-143

چکیده هدف این پژوهش ارزیابی نقش آموزشهای مهارتی اعم از فنی و غیرفنی در فرآینـد تجـاری سـازی اختراعات و نوآوریهای کارآموزان آموزش فنی و حرفهای است. استراتژی تحقیق ، پیمایشی اسـت و جامعه هدف آن کـارآموزان مهـارت آموختـه مختـرع و نـوآوران سـازمان آمـوزش فنـی و حرفـه ای کشوراست. برای جمع آوری نظرات از پرسشنامه محقق ساخته با پایایی 8/0) آلفای کرونباخ) و بـرای بررسی نتایج تحقیق از آزمون دو جملهای، آزمون مقایسه میانگین رتبه، آزمون تی اسـتیودنت، آزمـون رتبه بندی فریدمن استفاده شده است. نتایج نشان داد که آموزش مهارتهای فنی و غیر فنی در فرایند تجاریسازی از اهمیت بالایی برخوردارند .

عوامل مؤثر بر گرایش زنان به مهارت‌آموزی در بخش مشاغل خانگی: مطالعۀ موردی در شهرستان گرمسار

کوروش جاویدنیا; مجتبی جاویدنیا

پژوهش در نظامهای آموزشی, دوره 6, شماره 17, صفحه 145-167

چکیده در این تحقیق ، به بررسی عوامل مؤثر بر گرایش زنان به مهارتآموزی در بخش مشاغل خانگی خواهیم پرداخت و میزان اثرگذاری هر یک ازعوامل را تعیین خواهیم کرد. بدین منظور نمونهای متشکل از 50 نفر از میان کلی ۀ متقاضیان مهارتآموزی در دورههای آمـوزش مشـاغل خـانگی مرکـز آمـوزش فنـی و حرفهای شهرستان گرمسار را به روش تصادفی ساده انتخاب و با استفاده از ضریب همبستگی اسپیرمن، ارتباط بین هر یک از عوامل شناسایی شده با گرایش متقاضیان بـه مهـارت آمـوزی بررسـی شـد و در نهایت ، با به کارگیری تکنیک دیماتل و منطق فازی، میزان اثرگـذاری هـر یـک از عوامـل تعیـین شـد . یافتههای نشان داد که رابطه معناداری میان نیاز اقتصادی، افزایش استقلال و نگرانی از آینده با گـرایش به مهارتآموزی در بخش مشاغل خانگی وجود دارد. همچنـین نتـایج حاصـل از بـ ه کـارگیری روش دیماتل فازی نشان داد که عامل رفع نیازهای اقتصادی، مهمترین عامل در گرایش زنان به مهارتآموزی در بخش مشاغل خانگی است و پس از آن به ترتیب عوامل افزایش استقلال، نگرانی از آینده، غلبه بـر تحقیرگرایی، جلوگیری از افسردگی و پر کردن اوقات فراغت قرار دارند

طراحی نظام ارزشیابی عملکرد آموزشی مربیان سازمان آموزش فنی و حرفه ‏ای

بیژن عبداللهی

پژوهش در نظامهای آموزشی, دوره 6, شماره 17, صفحه 169-188

چکیده هدف اصلی مقاله، طراحی نظام ارزشیابی عملکرد آموزشی مربیان سازمان آموزش فنی و حرفهای بـوده است. جامع ۀ آماری استادان، کارشناسان، مدیران و مربیان مرکز تربیت مربی کـرج بودنـد کـه بـا روش نمونهگیری در دسترس انتخاب شدند. دادههای لازم از اسناد مکتوب، پرسشنامۀ محققسـاخته و گـروه متمرکز جمعآوری شد. پرسشنامه با استفاده از ادبیات و تجربیات سازمانهای آموزشـی طراحـی شـد . برای روایی پرسشنامهها از روشهای روایی محتوایی و روایی سازه استفاده شده اسـت . بـرای بـرآورد ضریب پایایی پرسشنامه از روش آلفای کرونباخ استفاده شد. بـرای اعتباربخشـی و تحلیـل داده هـا از روشهای ترکیبی کیفی و کمی و روش تحلیل عاملی اکتشافی استفاده شد. نتایج حاکی از این است که نقشها و مسئولیتهای شغلی مربیان شامل: مهارتهای عرضـ ۀ مطالـب درسـی در کـلاس و کارگـاه ، مهارتهای مدیریتی و سازماندهی محیط یادگیری، مهارتهای ارزشـیابی یـادگیری ، دانـش محتـوایی ، مهارتهای طراحی یا برنامهریزی تدریس، توانایی ایجاد انگیـزه در فراگیـران و مهـارت هـای ارتبـاطی میشود. شاخصهای ارزشیابی عملکرد آموزشی مربیان نیز اعتباریابی شدند. منابع چندگانـه ارزشـیابی مورد تأیید واقع شد که این منابع عبارتاند از : نظرخواهی از فراگیران، خود ارزشیابی مربی، ارزشـیابی توسط مدیر، ارزشیابی توسط ناظر آموزشی، بررسی آثار علمی و ارزشـیابی میـزان یـادگیری فراگیـران . برای ارزشیابی عملکرد آموزشی ابزارهای: پرسشنام ۀ ارزشیابی فراگیران از کیفیت آموزشـی، پرسشـنام ۀ ارزشیابی مدیر از عملکرد آموزشی مربیان، برگ ۀ مشاهده از کلاس و کارگاه و پرسشنام ۀ خود ارزشیابی مربی طراحی شد.